susa | literatur emailuak | literaturaren zubitegia | euskarari ekarriak | armiarma | klasikoak | aldizkarien gordailua | basquepoetry | ipuina.eus | ganbila.eus

« Hitza lehengai | Hormak zeharkatzeko ateak »

Zeru-lurren liburua / Jon Gerediaga / Elkar, 2023

Iluntzea elorripean Jon Martin-Etxebeste / El Diario Vasco, 2024-05-25

“Entzun naturaren soinu ederra. / Benetan ulertzen duzunean, esan”. Hala ixten du poema bat Jon Gerediagak, eta badirudi azken urtetan poesiagintzan duen misioa esplizitatu duela. Maitasunaren eta heriotzaren metafora gisa ageri da natura, eta bere horretan paisaiak dituen koloreen eta mugimenduen deskribapen sotila da. Naturaren erritmo pausatua islatua dago poemen irakurketako kadentzian. Konplexua da gizakiaren pentsamendua, gaseosoa eta dardartia. Amalurra, berriz, pausatua da eta ziklikoa.

Liburu honetan izadiaren loratzea da nagusi, txorrotxioak, eta ikusten dutena baino gehiago ikusten dakiten gizaki kontenplatiboak. Bakardadean eta intimitatean eraikitako liparrak izanagatik bestelako presentziak sumatzen dira, haizeak gorpuztutako mugimenduak, zeruak margotutako mezuak eta loreek oparitutako usainak: “Entzun, bila dezagun bitartean / zuhaitz artetik datorren soinuaren jatorria. / Hiriaren azken marmarra da. Eta txori bat. / Gauza bera dira, finean”.

Irakurle sibaritentzat

Bere aurreko liburuaren, Natura berriak-en, jarraipen liburutzat hartu daiteke. Lehengoak Xabier Lete saria irabazi zuen eta Irun Hiria sariaren jabe egin zen bigarren hau; kantugilearen oihartzunak sumatzen dira zenbait poematan: “zu, nora zoaz, giza aberea”, “isilune luzeekin ordaintzen duzu zorra”… Liburua poemario koherentea da, iturri klasikoetatik edan duena, eta sinboloren erabilera elegantea egiten du idazle bilbotarrak. Goi mailako liburua, irakurle sibaritentzat.