kritiken hemeroteka

7.080 kritika

Azken kritikak

« | »

Ipuinak / Pedro Miguel Urruzuno / Euskal Editoren Elkartea, 1988

Pedro Miguel Urruzuno Dabid Zuazalde / Argia, 1988-04-17

Aspaldi hasi ginen bilduma honetako liburuak aurkezten baina aste batzuez geldirik eduki dugu errota. Ea berriz ere jiratzen hasi eta falta zaizkigunak helarazten dizkizuegun.

Pedro Miguel Urruzunok den baino ezagunago beharko luke. Garai batean behintzat gaur baino askoz ezagunago izandu zen. 1880ko harmakadan hasi eta ia astero astero atera zituen bere ipuinak garaiko euskal aldizkari gehientsuenetan (“Euskal-Erria”, “Euskalzale”, “Ibaizabal”, “Euskal-Esnalea”, “Baserritarra”, “Jesusen Biotzaren Deya”, “Zeruko Argia”, “Argia”…) bere bizitza osoan. Hil ostean hasi ziren bere idatziak liburuetan bildurik argitaratzen: 1930ean lehena, eta Auspoa liburutegian beste lau.

Ipuin diogunean argitu behar dugu hauek ez dutela gaur egun izen horrekin ezagutzen ditugun istorioen antzik. Urruzunorenak ateraldiak eta xelebrekeriak izaten dira. Ia ia beti elkar hizketa hutsez emanak, bi lagunen arteko solas barregarriak.

Ipuin hauek helburu bikoitza zuten, jendeari barre eragiteaz gainera: bata, agerikoena, euskaltzaletasuna zuzpertzea, erdalzaleen kontra eta euskaraz dihardutenen alde ari dela; biga, irakaspen moralak ematea, apaiza zen aldetik nahiko integrista eta tradizionalistak.

Bestalde, Urruzunok ez zuen jende jantziarentzat idazten, ez haientzat soilik behintzat. Bere publikoa, euskaraz hitz egiten duen herri xehea du; hemengo pasadizoek ez dute inolako kultur maila jasorik eta hizkuntza berriz erraz eta xamurra.

Egungo irakurlearentzat, liburuaren bi balio azpimarratuko genituzke: bat, umorea, tregoarik gabekoa eta euskal sen sakonaren jabea; bi, elkar hizketa bizi-bizi eta piperrez beteak. Guk gonbidapena egin dizuegu. Ziur ez zaizuela damutuko.

Azken kritikak

Ezezagun baten kuadernoa
Mari Jose Kerejeta

Aritz Galarraga

Bidaiak
Jon Iñaki Lasa

Mikel Asurmendi

Lurra sustraietatik orri
Askoren artean

Igor Estankona

Poesia kaiera
Ezra Pound

Javier Rojo

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Amaia Alvarez Uria

Maitatu zure egunak
Pako Aristi

Javier Rojo

Zuloa
Xabier Gantzarain

Iratxe Retolaza

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Ibon Egaña

Maitalea
Marguerite Duras

Javier Rojo

Ez adiorik
Raymond Chandler

Irati Jimenez

Hondar aleak
Rafa Ugalde

Javier Rojo

Erreka haizea
Sonia González

Mikel Asurmendi

Istorio bakarra
Julian Barnes

Javier Rojo

Tximeletak bizkarrean
Ugaitz Agirre

Javier Rojo

Artxiboa

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Urtarrila 2018

Abendua 2017

Azaroa 2017

Urria 2017

Hedabideak