« Rambo avant la lettre | Gora-nahiz »

Aldako hegaztia / Jose Maria Mendiola / Bermingham, 2003

Errealismo sinbolikoa Javier Rojo / El Correo, 2003-10-22

José María Mendiola idazle donostiarraren bederatzi narrazio agertu dira euskaraz itzulita “Aldako hegaztia” izeneko liburu honetan: Heriok, zoritxarrez, ez dio utzi idazleari bere narrazioen itzulpena argitaratuta ikusten, urte berriaren etorrerarelkin eraman baitzuen. Idazleak, nobela eta saiakera ugari idatzi arren, narrazio-liburu bakarra argitaratu zuen gazteleraz, eta handik hartuta daude orain euskaraz agertzen direnak. Hasieran, salbuespenen bat alde batera utzita, errealismo barruan kokatzen diren istorio xumeak dirudite Mendiolaren narrazio hauek. Baina idazleak era bikain batez jakin du errealitate xume hori poesiaz eta sinbolismoz janzten. Italiako zinean neorrealismoak egin zuenaren antzera, eguneroko gorabehera txikiak kontatzean, idazleak Bizitzaz eta Heriotzaz, Adiskidetasunaz eta Itxaropenaz hitz egiten digu, tonu leun eta melankoliko batez. Salbuespenen bat dagoela aipatu dut. Izan ere, narrazioren batean tonu hau baztertu eta tremendismora hurbiltzen da idazlea; eta besteren batean fantasiazko osagaien bidez ere hornitzen du istorioa. Errealismo poetiko eta sinboliko hura, ordea, nabarmentzen da, errealitate xumeenaren bidez unibertso osoa ere azal daitekeela erakusten digularik.