kritiken hemeroteka

7.539 kritika

Azken kritikak

« | »

Francoren bilobari gutuna / Askoren artean / Susa, 2019

Deabruak exorzizatzen Javier Rojo / El Diario Vasco, 2020-02-08

Antzerkia ikuskizuna baino zerbait gehiago da, antzerkia zeremonia da non gizakia azal-ezinarekin kontaktuan jartzen den. Sakratua, nolabait. Hauxe da “Francoren bilobari gutuna” antzerki lana eskuartean hartzerakoan irakurleak kontuan eduki behar duena, teatro burgesa ez, baizik-eta deabruak exorzizatzeko balio duen esperientzia duela aurrean. Lehenengo eta behin esan behar da testua Unai Elorriagak eta Igor Elortzak sinatzen badute ere, hauen funtzioa testuaren finkatzaileena izan dela, lana, abangoardiako teatroari dagokionez, talde-jardunaren ondorioa baita, sorkuntza Artedrama, Le Petit Theatre du Pain eta Dejabu Panpin Laborategia taldeen eskuetatik datorrelarik. Gertakariak ospitale batean kokatzen dira, eta bertan hainbat pertsonaia agertzen dira, bakoitzak bere historia duelarik. Ospitalearen egoera kaotikoa da, eta aurkezpenean ere kaos hori islatuta geratzen da. Pertsonaien agerpenean beren orainaldia, oroitzapenak eta amets-amesgaiztoak nahasten dira, kanpotik begiratuta absurdoarekin erlaziona daitekeen planteamenduaren bidez. Baina ohikoa denaren aurka, hemen absurdoak ez du umorerantz jotzen. Pertsonaien iraganean beti agertzen da tragedia bat eta behin eta berriro azaltzen zaie tragedia hori oroitzapen edota lokamutsen bidez, eta horrek lotzen eta mugatzen ditu. Tragedia hori, bestalde, pertsonala den arren (pertsonaia bakoitzari geratu zaio), ez da indibiduala, pertsonaiak talde baten partaideak diren aldetik eragin baitie. Eta antzerkiaren forma hartzen duen zeremonia honetan tragediaren osagaiak bistaratzen dira katarsira heldu ahal izateko. Liburuaren hitz-ostekoan Ximun Fuchsek, antzerkiaren atzean dagoen talde-lanaren bultzatzaileak, azaltzen duenez, lan honen oinarrian etnopsikiatriaren planteamenduak aurkitzen dira. Lehen edandakoa, irakurleak gogoan izan behar du teatro burgesaren helburuak apurtzen dituen obra baten aurrean dagoela eta bertan aurkezten dena azken finean exorzismo-zeremonia bat dela, non pertsonaien bidez azaltzen diren modeloetan beren buruak islatuta ikusten dituzten ikusleek beraienak ere badiren deabruak eta mamuak azaleratu eta gainditu ahalko dituzten.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

Igor Estankona

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Joannes Jauregi

Moio - Gordetzea ezinezkoa zen
Kattalin Miner

Aiora Sampedro

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

Ibon Egaña

Erbesteko elurra
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Lurra eta dardara
Askoren artean

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Imanol Mercero

Ai ama!
Arantxa Iturbe

Aritz Galarraga

Mesfidatu hitzez
Jon Arretxe

Javier Rojo

Francoren bilobari gutuna
Askoren artean

Aiora Sampedro

Kutsaldian
Paolo Giordano

Joannes Jauregi

Artxiboa

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Hedabideak