kritiken hemeroteka

7.634 kritika

Azken kritikak

« | »

Berriro itzuliko balitz / Xabier Etxeberria / Elkar, 2018

Thrillerraren bidetik Javier Rojo / El Correo, 2019-06-29

Xabier Etxeberria generoko idazletzat har dezakegu, bere eleberri gehienak literatura beltzaren edo thrillerraren esparruan kokatzen diren aldetik. Eta ohitura horri jarraituta, “Berriro itzuliko balitz” izenburuko idazlan honek ere thrillerraren bideetatik jotzen du. Argumentuaren abiapuntuan Euskal Herriko jazz musikari bat, Karlos Jaso izenekoa, Danimarkako irla txiki batean topatzen dugu. Bere emaztea hangoa zen eta istripu batean hil berria delarik han geratu da protagonista alaba txikia zaintzen. Thrillerra denez gero, irakurleak badaki ezer ez dela dirudien bezalakoa, eta azalaren azpian arazoak daudela, itxurazko egoera orekatua hori besterik ez dela, itxurazko egoera alegia. Trama paralelo moduan, desagertutako alaba bilatzen duen emakumearen gorabeherak ere azaltzen zaizkigu, bi hari narratiboek nobelaren erdialdean-edo bat egiten dutelarik. Idazleak thrillerraren argumentua beste osagai batzuez janzten jakin du. Adibidez, Karlos Jasok irlako giroan egokitzeko dituen arazoak ere kontatzen dira nobelan zehar eta alde horretatik begiratuta kritika soziala ez da falta, itxuraz abegitsua baina funtsean arrazista den gizartearen gainean begirada jartzen baitu.

Nobela hauetan ohikoa denez, beraz, itxurazkoaren eta funtsezkoaren arteko gatazkak bideratzen du argumentuaren ibilbidea. Baina panpina errusiarrekin gertatzen den bezala, hemen ere azalaren azpian ezkutatzen den errealitateak beste errealitate batzuk ezkutatzen ditu, pertsonaien usteek, aurreiritziek eta irudikapenek huts egiten dutenean. Argumentuaz ez dut gehiagorik esango, mota honetako nobelek ezusteko bihurguneak baitituzte, irakurleak espero ez dituen bideetatik eramaten dutenak. Kontaketari dagokionez, Etxeberriak ezustekoak eta bidezidor korapilatsuak oso ondo kontrolatu ditu, irakurleak kontatzen zaionaren gaineko interesa inoiz ere galdu ez dezan.

Bestalde, txukun dago idatzita, eraginkorra dei litekeen idazkera baten bidez. Eta misterioarekin batera, erritmoa ere bikain kontrolatuta dagoela iruditu zait. Bere mugen barruan idazlan borobila da hau: izan ere, zer gehiago behar du honelako literatura gustuko duen irakurleak?

Azken kritikak

Suak pizten direnean
Mikel Soto

Irati Majuelo

Xala
Cynthia Ozick

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Ibon Egaña

Poesia, zaurien ukendu
Ainhoa Urien

Javier Rojo

Argiantza
Pello Lizarralde

Mikel Asurmendi

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Arantxa Iturbe

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Nagore Fernandez

Sano erradikal
Isabel Diaz

Aiora Sampedro

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Javier Rojo

Larrutik ordaindua
Joseba Lozano

Mikel Asurmendi

Moskito
Igor Estankona

Mikel Urkixo Aierdi

Ene baitan bizi da
Maddi Ane Txoperena

Amaia Alvarez Uria

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Irati Majuelo

Aro beilegia
Lizar Begoña

Hasier Rekondo

Artxiboa

Urria 2020

Iraila 2020

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Hedabideak