kritiken hemeroteka

7.325 kritika

Azken kritikak

« | »

Berriro itzuliko balitz / Xabier Etxeberria / Elkar, 2018

Thrillerraren bidetik Javier Rojo / El Correo, 2019-06-29

Xabier Etxeberria generoko idazletzat har dezakegu, bere eleberri gehienak literatura beltzaren edo thrillerraren esparruan kokatzen diren aldetik. Eta ohitura horri jarraituta, “Berriro itzuliko balitz” izenburuko idazlan honek ere thrillerraren bideetatik jotzen du. Argumentuaren abiapuntuan Euskal Herriko jazz musikari bat, Karlos Jaso izenekoa, Danimarkako irla txiki batean topatzen dugu. Bere emaztea hangoa zen eta istripu batean hil berria delarik han geratu da protagonista alaba txikia zaintzen. Thrillerra denez gero, irakurleak badaki ezer ez dela dirudien bezalakoa, eta azalaren azpian arazoak daudela, itxurazko egoera orekatua hori besterik ez dela, itxurazko egoera alegia. Trama paralelo moduan, desagertutako alaba bilatzen duen emakumearen gorabeherak ere azaltzen zaizkigu, bi hari narratiboek nobelaren erdialdean-edo bat egiten dutelarik. Idazleak thrillerraren argumentua beste osagai batzuez janzten jakin du. Adibidez, Karlos Jasok irlako giroan egokitzeko dituen arazoak ere kontatzen dira nobelan zehar eta alde horretatik begiratuta kritika soziala ez da falta, itxuraz abegitsua baina funtsean arrazista den gizartearen gainean begirada jartzen baitu.

Nobela hauetan ohikoa denez, beraz, itxurazkoaren eta funtsezkoaren arteko gatazkak bideratzen du argumentuaren ibilbidea. Baina panpina errusiarrekin gertatzen den bezala, hemen ere azalaren azpian ezkutatzen den errealitateak beste errealitate batzuk ezkutatzen ditu, pertsonaien usteek, aurreiritziek eta irudikapenek huts egiten dutenean. Argumentuaz ez dut gehiagorik esango, mota honetako nobelek ezusteko bihurguneak baitituzte, irakurleak espero ez dituen bideetatik eramaten dutenak. Kontaketari dagokionez, Etxeberriak ezustekoak eta bidezidor korapilatsuak oso ondo kontrolatu ditu, irakurleak kontatzen zaionaren gaineko interesa inoiz ere galdu ez dezan.

Bestalde, txukun dago idatzita, eraginkorra dei litekeen idazkera baten bidez. Eta misterioarekin batera, erritmoa ere bikain kontrolatuta dagoela iruditu zait. Bere mugen barruan idazlan borobila da hau: izan ere, zer gehiago behar du honelako literatura gustuko duen irakurleak?

Azken kritikak

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Sustrai Colina

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Javier Rojo

Mari-mutil handi baten bluesa
Leslie Feinberg

Onintza Irureta Azkune

Idazleen gorputzak
Eider Rodriguez

Javier Rojo

Oroimenaren xaflakortasunaz
Paloma Rodriguez Miñambres

Javier Rojo

Urtaroak eta zeinuak
Jon Gerediaga

Igor Estankona

Maitasun keinu bat besterik ez
Hasier Arraiz

Iratxe Esparza

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Hasier Rekondo

Deklaratzekorik ez
Beñat Sarasola

Javier Rojo

Mundutik mundua
Edu Zelaieta

Javier Rojo

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Amaia Alvarez Uria

Iraganaren izterrak
Gorka Salces Alcalde

Igor Estankona

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Estibalitz Ezkerra

Iraganaren izterrak
Gorka Salces Alcalde

Javier Rojo

Artxiboa

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Hedabideak