« Plazerez tundran zehar | Zabalaren deia »

Diglosia eta euskal literatura / Jon Kortazar / Utriusque Vasconiae, 2002

Euskal literaturaz Javier Rojo / El Correo, 2002-12-04

Kritika literarioaren arloan aritzen den bilduma berri bati hasiera emateko, Jon Kortazarren “Diglosia eta euskal literatura” izeneko saiakera argitaratu da. Liburu honetan Kortazarrek, Anton Figueroa ikertzaile galiziarraren “Diglosia e texto” lanean oinarrituta, euskal literaturaren sistemari buruzko azterketa burutu du. 0inarrizko pianteamendua honelako galdera batez azal daiteke: literatura egiteko, euskara bezala egoera diglosikoan dagoen hizkuntza bat aukeratzeak literatura bera nolakoa izango den determinatzen du? Kortazar baiezkoan lago. Literaturan hizkuntzari berari ematen zaion garrantzia (era desberdinetan agertzen dena) izan daiteke ondorioetako bat. Beste bat, literaturaren aiderdi epikoa azpimarratzea, ludikoaren kaltetan, edota osagai etnografikoen eta mitikoen presentzia. Halako ezaugarriak agertzen dira diglosia-egoeran dagoen hizkuntzan egiten den literaturan. Euskal literaturaz gutxitan egin dira honelako azterketa sistemikoak, eta liburuak dituen balioen artean hauxe azpimarratuko nuke: era intuitibo batez batzuetan plazaratu izan diren zenbait kezka azaltzeko modua agertzen du, teoria sendo baten barruan azaldu ere. Euskal literaturaren nondik norakoak ulertzeko oinarrizko liburua iruditzen zait hau.