kritiken hemeroteka

7.316 kritika

Azken kritikak

« | »

Aprika-ko basamortuan / Augustin Anabitarte / Itxaropena, 1961

Aprika-ko basamortuan Luis Mitxelena / Egan, 1962

Ibiltari ezin egonak izanak gara euskaldunok, itsasoz eta lehorrez. X-XIgn. mendetik hona behinik behin. Baina, ibiliak ibili, ez dugu gure ibilaldien berri emateko zaletasun bizirik agertu. Euskaraz ez, behintzat.

XVIIgn. mendeko Hoyarzabal-Dorreren Ternuako arrutak ez dira sail honetan sartzen, itsasketari lotuagoak baitaude literaturari baino. Eta Mourlane Mitxelenak dioenez, Eusebio Florentino Landartek idatzirik utzi zituen Muni ibai inguruko bidaldiak Mitologiaren laino artean galtzen zaizkigu ia, ez baititu inork berriz aurkitzen. Argitara bazituen, hainbestean.

Arrazoi bide du, beraz, Anabitarte jaunak aurrean daukagun liburu honetan dioenean; Nere ustez, auxe da lenbiziko biaje-liburua euskeraz idatzia. Gogora datozkidanak ez dira liburuak edo, gutxienez, Beribilez esaterako, Euskalerritik edo Euskalerriaren aldamenetik ez dira aldentzen.

Anabitarte jauna aurrenetarikoa izan da euskal eleberria lantzen, berriro ere agertzeko azkenaldi honetan Polirekin. Horrezaz gainera, lehen ere abiatua dugu bestek deus gutxi edo batere ez ukitutako gaiak euskaraz azaltzen: berea da, eta aspaldikoa, Antziñako Olinpiar Jolasak. Eta orainengo honek 1954ean Saharan barrena, Algertik Algera, egin zuen ibilaldi polita kontatzen digu.

Izugarriak eta inor gutxirentzakoak ziren antzina urrutiko bidaiak, bidezkoak nonnahi aurkitzen zituen arrisku galgarriak zirela bide. Orain ez da horrelakorik, gehienetan behintzat, baina ez pentsa orain ere ez dela halako bere gisako ausardiaren beharrik geron etxetik eta sorterritik irteteko. Ostalari, kamioiketari eta gidari beltz edo zuriekin sesioan nahiz hizketa paketsuan aritzeko bada zerbaiten premia.

Eskerrak zor dizkiogu, beraz, Anabitarte jaunari horrelako gaitasunik ez dugunok haren bitartez, by proxy bezala, gerrak oraindik airatu ez zuen Algerian barrena egin izan ahal dugun ibilaldi atsegin honegatik. Lurrak, hiriak, jendeak, ohiturak eta egunoroko gorabeherak ederki eta biziki erakusten baitizkigu sukalde-txoko beroan kuzkurturik gauden bitartean. Eta hitzak aski ez baditugu, hor dauzkagu egileak berak atera zituen argazki argiak.

Geronen txilborrari begira egon ohi garenok izan dugu aldi batez, liburu honi eskerrak, kanpo-alde zabaletan gere burua hegoairatzeko egokiera eta horretarako, hori da gehien balio duena, ez dugu beste hizkuntzetara jo beharrik izan.

Beste ibilaldirik ere badu, eta ez ahal zaigu azkeneko aldiz mintzatu Anabitarte jauna atzerriaz eta atzerritarrez! Horixe eskatzen dio behintzat bihotzez ibiltariari egonean egon dagoen honek.

Azken kritikak

Mundutik mundua
Edu Zelaieta

Javier Rojo

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Amaia Alvarez Uria

Iraganaren izterrak
Gorka Salces Alcalde

Igor Estankona

Jamaikako neska
Joxemari Iturralde

Estibalitz Ezkerra

Iraganaren izterrak
Gorka Salces Alcalde

Javier Rojo

Munduko tokirik ederrena
Iñigo Aranbarri

Txema Arinas

Basa
Miren Amuriza

Usoa Alberdi Fernandez

Sofia Petrovna
Lidia Txukovskaia

Ibai Atutxa Ordeñana

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

Peru Iparragirre

Berriro itzuliko balitz
Xabier Etxeberria

Javier Rojo

Irautera
Castillo Suarez

Igor Estankona

Jekyll doktorearen eta Hyde jaunaren kasu bitxia
Robert Louis Stevenson

Joannes Jauregi

Enarak itzuli dira
Gari Berasaluze

Aiora Sampedro

Itsas bizimina
Pello Otxoteko

Alex Uriarte

Artxiboa

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Hedabideak