kritiken hemeroteka

7.905 kritika

Azken kritikak

« | »

Katu jendea / Eider Rodriguez / Elkar, 2010

Katu jendea Irati Marañon / aiaraldea.eus, 2013-10-16

Udan atseden hartu eta gero, bueltan da berriro literaturaren txokoa, eta niri egokitu zait denboraldi berria inauguratzea. Oraingoan Eider Rodriguezek argitaratutako azken ipuin-bilduma aurkeztu nahi dizuet: Katu jendea.

Oraingoan ere zazpi ipuin borobil, zorrotz, kontundente ekartzen dizkigu oreretarrak, barru-barruraino sartzen zaizkigun horietakoak. Egunerokotasunaren zirrikituetatik begiratu, eta giza harremanen miseriak erakusten dizkigu, noraezean dabiltzan pertsonaia batzuen zorigaiztoko patua. Ipuin guztiek dute halako tonu mingots bat, egileak bere-berezkoa duen tonua, hain zuzen.

Zazpi ipuin horietatik, hiru dira nire gustukoenak: bildumari izena eman dion Katu jendea, Hazia eta On the road.

Lehenengoan auzokoak diren andre-gizon bakarti biren gorabeherak kontatzen dizkigu. Haien katuak harremanetan hasiko dira, eta horrek elkartu egingo ditu.

Bigarrenean, ama izan berri den emakume baten gogoetak aurkituko ditugu, maisuki adierazita, gainera, eta ustekabeko amaiera batekin.

Ez da larru-jotze kontu hutsa. Sexua ez da helburua, etxe baten erosketan hormen sendotasuna eta leihoen itxitura helburua ez den bezala. Kotizazioa da gakoa, zenbat balio dudan, non nagoen kokatuta, nor bizi den auzoan eta zeinek erosi nahi nauen. Horren arabera ezartzen digute baremoa, bestearen desioarekin kontrastean. Eta beste guztia gezurra da. Edo gutxienez, ez da egia.

Gustuko dudan hirugarren ipuinak, berriz, road movie ukitua du. Ameriketako Estatu Batuetako ruta 66an zehar ibili ordez, N-1ean barrena doaz Harri eta Manu, Espainiako kartzela ilunen batean sakabanatuta dagoen adiskidea bisitatzera.

—BOCEGUILLLAS —irakurri du Harrik panelean, burla airez.

—Boceguillasen jaio den inork ezin dik etorkizun oparoa izan, imajina ezak bere memoriak idazten, Boceguillasen jaio nintzen 1967an… Ez, hemen jaiotako inork ezin dik, adibidez, etorkizun artistikorik izan.

—Izango dik gentilizioa?

—Zer duk hori?

—Ba Oiartzun oiartzuar, Huesca “ostzense”…

—Herri guztiek ditek, ez?

—Eta horiek? Villodrigo, Bergüenda, Revilla de Campos.

—Villazopeque. Quintanilla del Molar. Guztiek eizn ditek gentilizioa eduki. “Villazopenco”?, “molarillo”?

—Hi, konturatzen al haiz? –Harrik burua astindu du eta, une batez, badirudi garrantzizko zerbait esango duela–: Restopeko jakiak, herri izan hauek irakurri beharra, tabernarien aurpegi muturbeltzak, hauek guztiak min kolateralak dituk, dispertsioak eragindako min kolateralak, eta horiek ez dituk inongo txostenetan aipatzen.

Azken kritikak

Infinitua ihi batean
Irene Vallejo

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Agur, maitea, ikusi arte
Massimo Carlotto

Asier Urkiza

Izurritea
Onintza Enbeita

Nagore Fernandez

Egungo euskal krimen-literatura
Askoren artean

Paloma Rodriguez-Miñambres

Totelak
Fermin Etxegoien

Mikel Asurmendi

Krakovia
Goizalde Landabaso

Irati Majuelo

Faith
Lander Garro

Ibon Egaña

Walden
Henry David Thoreau

Asier Urkiza

Eraikuntzarako materiala
Eider Rodriguez

Nagore Fernandez

Poesia kaiera
Alda Merini

Paloma Rodriguez-Miñambres

Zeruak eta infernuak
J.M. Olaizola "Txiliku"

Mikel Asurmendi

Krakovia
Goizalde Landabaso

Aitor Francos

Dortokaren begirada
Jon Arretxe

Aitor Francos

Bihurguneko nasa
Uxue Apaolaza

Hasier Rekondo

Artxiboa

Urtarrila 2022

Abendua 2021

Azaroa 2021

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Hedabideak