« Figura nagusia | Bizitza legez »
Baita hondakinak ere / Iñigo Astiz / Susa, 2012
Geure hondakinak Javier Rojo / El Correo, 2012-05-05
Oker ez banago, Baita hondakinak ere izenburua duen liburu hau Iñigo Astizek argitara eman duen lehenengoa da. Izan ere, idazle gazte baten aurrean gaude, liburuaren azalean adierazten denari kasu eginez gero, Iruñean 1985ean jaioa baita. Poema liburu honetan idazleak hausnarketa bat eskaini nahi du denboraren igarotzeaz. Izenburuan aipatzen den hitz klabe horretan oinarrituta (hondakinak), poema hauetan planteatzen da subjektuak aurreko garaiekin, historia batekin dituen harremanak. Baina aurreko garai horietan aurkitzen duena hondakinak dira, harri zaharrak, desagertutako munduak. Edonola ere, hari bat eraikitzen da hondakin bihurtuta agertzen zaizkigun harri zahar horien eta poetaren atzean ezkutatzen den subjektuaren artean. Historia baten ondorio gara, gure aurrekoek eraiki duten historiaren ondorio, eta historia hori gehiegi gustatu ez arren, onartu beharra daukagu, azken finean historia hori geurea da-eta. Edukiari erreparatzen badiogu, oinarri hauen gainean eraikitzen da Iñigo Astizen poesia. Baina poemen formaz ohartuz gero, ikusiko dugu nola idazle honen poesia oso zuzena den. Batzuetan bere poemak errealitatearen deskribapen zuzenak dira, eta, poemetan agertu ohi den lerroen arteko banaketa kontuan hartuko ez bagenu, behin baino gehiagotan emango luke prosazko testuen aurrean gaudela. Alde horretatik ikusita, irakurleari ez zaio batere zaila egiten honelako poesiara heltzea, azken finean testu soil hauek poesian agertzen den baliabide erretorikorik gabe aurkezten baitira.
Edonola ere, liburu osoa iruditu zait azken poeman agertzen zaigunaren prestaketa modukoa, liburu gehiena azken buruko testu horren hitzaurre luzea izango bailitzan. Euskal Herria (Ginsberg erara) izenburuko testu horretan idazleak liburuan aurkeztu duen historiari buruzko ideiak laburbilduta agertzen dira, Euskal Herriak sortzen dizkion kontrajarritako sentimenduetan ejenplifikatuta. Euskal Herria maitatzen den herria bada ere, sufritzen den herria ere bada, bere kontraesanek mina sortzen baitute.
Haize begitik
Mikel Ibarguren
Maddi Galdos Areta
Bide bihurrietan
Elena Martinez Rubio
Asier Urkiza
Moebiusen ertzak
Garazi Kamio
Nagore Fernandez
Zainetatik zilarra
Nahia Intxausti
Paloma Rodriguez-Miñambres
Landura
Jose Luis Otamendi
Mikel Asurmendi
Harakinen alaba
Yurre Ugarte
Irati Majuelo
Clevesko Printzesa
Madame de La Fayette
Aritz Galarraga
Zaldi bat
Maddi Ane Txoperena
Joxe Aldasoro
Akabo
Laura Mintegi
Mikel Asurmendi
Mio marito deitzen zion
Joxean Agirre
Asier Urkiza
Nonahiko musika
Juan Kruz Igerabide
Nagore Fernandez
Barazkijalea
Han Kang
Maialen Sobrino Lopez
Beste urte batez
Samira Azzam
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Ulhaintsaren negarra
Jon Garmendia
Aiora Sampedro