« Autolaguntza gurean | Loturetan sakonduz »
Zakurraren poema eta beste hezurrak / Martin Etxeberria / Elkar, 2011
Malekoitik begira Juan Ramon Makuso / El Diario Vasco, 2011-10-21
Urteak igarotzen dira eta badirudi oharkabean doazela. Une batean eten egiten da gure denbora, edo eten arazi egiten dugu. Hori litzateke gure denbora, denbora errealetik kanpo. Martin Etxeberriak bere Zakurraren poema eta beste hezurrak poema liburuan, itsasoak eman dio denbora eteteko aitzakia. Itsas ertzean gelditu da eta badirudi hortik altxatu duela bere hats poetikoa. Heraklito aipatzen du eta honekin batera, bere barrutik, ohar moduan, uraren irudiaren garrantzia ezbaian jartzen du, “Heraklitok zioen / ura zela / arimaren heriotza. / Tantaka esan ohi ote zuen / edota putzu bat bezala agortuz, / ez dakit. / Baina uste dut oker zela, dena dela”. Bertso hauek liburuaren bigarren atalekoa dira, Tximeleta zatarrak, liburua hiru ataletan banatua baitago; lehena Gaizki ebakitako euli-bizarra eta hirugarrena, Hitzen ametsaren zain. Badirudi egileak neurtuta egindako sailkatze bat dela, liburuari atal bakoitzak ematen diolako batasun bat. Eta gaineratuko nuke, Etxeberriaren poetikan, liburu hau, ezberdina dela beste bere aurreko lanekin alderatzen badugu. Badirudi poeta sartu dela bere barneko arrak aztertzeko prozesu batean, poesiatik haraindikoaren gaiak aztertzen. Hau ez da ezusteko bat, poesiak bere baitan duen ezaugarri bat delako, baina agian gure poesia esparruan lantzen ez dena gehiegi. Eta ahalegina aipatu behar da. “Betilea erori zait / orri zuriaren gainera. / Begirada bihurtu da, / idatzi aurretik ere, / aurkitu gabeko hitza”. Ezin aipatu gabe utzi, liburuaren sarreran Etxeberriak eskaintzen digun poema, benetan goia jotzen duena, Zakurraren poema. Poema honek usteak handitzen ditu liburuan desoreka bat sortuz, hala ere emaitza ona da.
Dena zulo bera zen
Eider Rodriguez
Amaia Alvarez Uria
Zer egin Miranderekin?
Askoren artean
Irati Majuelo
Azken batean
Lourdes Oñederra
Paloma Rodriguez-Miñambres
Independentziaren dekalogoa
Joseba Gabilondo
Mikel Asurmendi
Beste zerbait
Danele Sarriugarte
Maialen Sobrino Lopez
Palinpsestoa
Joxe Austin Arrieta
Asier Urkiza
Katona
Antxiñe Mendizabal Aranburu
Nagore Fernandez
Haize begitik
Mikel Ibarguren
Paloma Rodriguez-Miñambres
Guztia urruntzea da
Hasier Larretxea
Mikel Asurmendi
Esker onak
Delphine De Vigan
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Enarak
Bernardo Atxaga
Irati Majuelo
Ez da erraza gizon on bat aurkitzea
Flannery O'Connor
Aritz Galarraga
Moebiusen ertzak
Garazi Kamio
Joxe Aldasoro
Düsseldorfeko txibatoa
Karlos Linazasoro
Mikel Asurmendi