kritiken hemeroteka

7.634 kritika

Azken kritikak

« | »

Igelak benetan hiltzen dira / Iñaki Irasizabal / Elkar, 2011

Desagerpenaren atzean Javier Rojo / El Correo, 2011-05-21

Iñaki Irasizabali intrigazko nobelak idaztea gustatzen zaio. Horixe gertatzen zen orain arte idatzi dituen liburuen artean famatuenean, “Mendaroko txokolatea” izenburuko hartan. Eta berdin azaltzen zaigu gaurko honetan, “Igelak benetan hiltzen dira” deitzen den nobela labur honetan.

Lehenengo eta behin esan behar da honelako nobelak idaztea zaila dela. Irakurleak jakin behar duen informazioa momenturo kontrolatu behar da, baina kontrol horretan ez da idazlearen eskua gehiegi nabaritu behar, irakurlea manipulatuta sentituko ez bada. Istorio interesgarria izan behar du, baina sinesgarritasunaren arauak errespetatuz. Egia da Iñaki Irasizabalek liburu honetako hautatu duen istorioa interesgarria dela. Izan ere, gertakariak hamabi urteko neskato baten desagerpenaren inguruan ardaztuta daude. Kostaldeko herri txiki batean bizi den neskato hau desagertu egin da eta haren arrastorik inon agertzen ez denez, bere aita, herriko udaltzaina, inguruak astintzen hasten da, ea handik zer ateratzen den. Narrazioa ardatz horren inguruan bilduta agertu arren, aitak alaba aurkitzeko egiten duen ahaleginaren kontakizunak aitzakia ematen du herrian bizi direnen harremanak eta ezkutatzen dituzten sekretuak aireratzeko, itxuraz orekatua eta lasaia izan behar zen herriaren azalaren azpian arazoz beteriko pertsonaia batzuk agertzen zaizkigu-eta. Kontakizuna aurrera eramateko, idazleak pertsonaia bat hautatu du narratzaile moduan, gertakarien kronika egitea erabaki duena. Idazkeran aditzak (ekintzak) garrantzi osoa hartzen duen esaldi laburrak erabiltzen dira, kontakizunari berebiziko abiadura ematen diotenak, baina inplikazioetan hausnartzea galarazten dutenak.

Bestalde, hainbat eta hainbat xehetasun txiki aipatzen direnez narrazioan, duda bat planteatzen zaio irakurleari: Nola jakin dezake gertakarietan inplikazio berezirik ez duen pertsonaia batek hainbeste xehetasun, bertan egon ez bada? Pertsonaiaren izaerak inkoherentea baitirudi, hark erakusten duen ikuspuntuarekin konparatuta. Eta horrekin batera, beste informazio garrantzitsu batzuk (gertakarien subjektuak, adibidez) ezkutatu egiten ditu, suspentsea sortu nahirik-edo. Azkenean, irakurleari inpresioa geratzen zaio idazlearen presentzia gehiegi nabarmentzen dela argumentuaren aldetik begiratuta bigarren mailako pertsonaia baino ez den narratzaile horrengan.

Azken kritikak

Suak pizten direnean
Mikel Soto

Irati Majuelo

Xala
Cynthia Ozick

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Ibon Egaña

Poesia, zaurien ukendu
Ainhoa Urien

Javier Rojo

Argiantza
Pello Lizarralde

Mikel Asurmendi

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Arantxa Iturbe

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Nagore Fernandez

Sano erradikal
Isabel Diaz

Aiora Sampedro

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Javier Rojo

Larrutik ordaindua
Joseba Lozano

Mikel Asurmendi

Moskito
Igor Estankona

Mikel Urkixo Aierdi

Ene baitan bizi da
Maddi Ane Txoperena

Amaia Alvarez Uria

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Irati Majuelo

Aro beilegia
Lizar Begoña

Hasier Rekondo

Artxiboa

Urria 2020

Iraila 2020

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Hedabideak