« Tribuaren mintzoa | Itzulerak eta antzekoak »

Mentura dugun artean / Anjel Lertxundi / Alberdania, 2001

Gure mundua hausnartzeko saio lagungarria Mikel Asurmendi / Irunero, 2002-04

Eleberrietan saioa integratzeko joera izan da azken urteotako literaturgintzan, Humberto Ecoren “El nombre de la rosa” dut gogoan uneon, konparazione. Anjel Lertxundi idazleak alderantzizko bidea egin du, bere ibilbide literarioari buruzko entsegua gauzatu du, eta berean literatura —“strictu sensu”z— burutu du. Ekintza eta emaitza erakargarria burutu duena, alajaina.

Idazle oriotarrak hainbat narrazio paregabe burutu du bere azken hamar urtetan —eleberri bikain bat edo beste tarteko—, eta hori gutxi bailitzan, bere sorkuntza literario burutu bitartean, pausaleku batzuk aurkitu, eta inguratzen mundua behatzeko beta hartu du. Hots, inguratzen gaituen munduaz pentsatu du, mundua bera pentsatzeko.

Kontenplaziorako gaitasuna galtzen ari garen zorabiozko mundu moderno honetan, kontenplaziorako gaitasun minimo bat gordetzen ahalegintzea errebindikatzen du idazleak, modernitateak ekarri digun erronkari aitzi eginen badiogu.

“Dena esana dago” delako topikoari alferrikakoa deritzo Lertxundik. Hori egia balitz, alferrik ariko ginateke-eta, eta beti ari gara zerbait berria esatearen esperantzan. Eta gomendio bat ematen digu hartara: “Har dezagun hitza zuhurtziaz”. Baina, ez hitza traidorea bilaka daitekeelako, hau da, hitzak traizionatu gaitzakeelako, guk geuk hitza traizionatu egiten dugulako baizik.

Idazle honentzat ezin dira helburu eta abiapuntua bereizi askatasuna lortzeko bidean. Askatasuna hitz batez, abiapuntu eta helmuga dira aldi berean. Ikasbide zinez ederra “Mentura dugun artean” saiakerak eskaintzen diguna. Literatura maite baduzu, euskal literatura kasurako, liburu paregabea gure munduaz gogoetatzeko eta mundua bera pentsatzeko.

Ezin esan dezakegu horren behar eskasa dugunik-eta. Beraz, hona saio lagungarri bat gure mundua —eta burua— hausnartzeko.