kritiken hemeroteka

7.850 kritika

Azken kritikak

« | »

Lotsati, ilunpetik argira / Lotsati - Gurutz Sarasola / Alberdania, 2010

Poeta galdua Javier Rojo / El Correo, 2011-02-05

Gurutz Sarasola Martinez poeta galdua genuen, ia-ia guztiz ezezaguna, gazterik hil zena, bizitzan eta literaturan ibilbide luzea egiteko aukerarik gabe geratu zena, 1915ean jaio eta 1936an bere buruaz beste eginda hil baitzen. Urte bete eskasean hainbat egunkaritan, batez ere El Dían, argitaratu zituen bere poemak. Orain, Alvaro Rabelliren lanari esker, berriro ere argitara agertzen zaigu bere poesia: Ilunpetik argira. Olerkiak (1935-1936) deitzen da liburua. Poetak bizitzan argitaratu zituen poema guztiak biltzeaz gain, Rabellik egindako hitzaurre interesgarria irakur dezakegu bertan. Poetak ia ez zuen denborarik izan ibilbiderik gauzatzeko eta hortaz liburuan agertzen zaizkigun poemak ez dira asko, hogeita bost baino ez. Beste aldetik, idazlearen adina kontuan hartzen badugu (hogeita bat urte bete gabe bere burua bota zuen trenbide gaineko zubi batetik), ez da harrigarria gertatu behar esaten badut poema horiek ez direla puntakoak. Bilakaera bat ikusten du Rabellik poema horietan. Iruditzen zait gaudela bere ahots propioa bilatzen zuen poeta baten lehenengo saio dudazkoen aurrean.

Garaiko topikoak agertzen dira Sarasolaren lerroetan. Poema ‘aberkoiak’ dei litezkeenak daude, alde batetik. Hauetan euskara eta Euskal Herria goraipatzen dira, eta orduko abertzaleen artean ohi zen bezala, herrian erdalkeriaren erruz ikusten zuen endekatze-prozesua deitoratzen du. Baserriaren goraipamena ere agertzen da, bertan euskaltasunaren funtsa aurkitzen delakoan. Jakina, naturalezaren presentzia ere handia da poema horietan. Sarasola bere garaiko poeta zen, eta teknikoki oraindik asko ikasi behar zuen. Baina horrelako gaiak ez ezik, amodiozko poemak ere ageri dira bilduma honetan. Lotsati ezizena erabili zuen poeta hau ezinezko amodio baten aurrean ikusten dugu, ezin baitu maitatuarekin amodio-gogoa beterik ikusi, eta amodio hori benetakoa zein fikziozkoa izan, poema hauetan agertzen zaizkigu Sarasolaren lerrorik interesgarrienak. Bere poesia bideak oso landuak ez badira ere (ematen du errepikapena dela bere baliabide poetikorik erabiliena), amodioaz hitz egiterakoan bizitza dagoela ematen du bere lerroetan.

Azken kritikak

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Asier Urkiza

Dama
Jon Gerediaga

Nagore Fernandez

Bihotz-begietan
Xabier Lizardi

Igor Estankona

Argiantza
Pello Lizarralde

Jon Martin-Etxebeste

Taxiak ez dira inoiz gelditzen
Xabier Montoia

Txema Arinas

Eskuan beti zerbait
Maialen Berasategi Catalan

Irati Majuelo

Empar Pineda Erdozia: gorputzak hala eskatua
Kattalin Miner

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Zeruko belardiak
John Steinbeck

Hasier Rekondo

Arkanbele kantak
Mikel Taberna

Mikel Asurmendi

Urpean murgildu
Lidia Txukovskaia

Nagore Fernandez

Bertute txikiak
Natalia Ginzburg

Asier Urkiza

Algara mutilatuak
Ane Labaka Mayoz

Maitane Legarreta Etxezarreta

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Jose Luis Padron

112 poema biziari hegalak jartzeko
Begoña Abad de la Parte

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Artxiboa

Urria 2021

Iraila 2021

Abuztua 2021

Uztaila 2021

Ekaina 2021

Maiatza 2021

Apirila 2021

Martxoa 2021

Otsaila 2021

Urtarrila 2021

Abendua 2020

Azaroa 2020

Hedabideak