kritiken hemeroteka

7.474 kritika

Azken kritikak

« | »

Bitartean heldu eskutik / Kirmen Uribe / Susa, 2001

Hitzaren esanahietan sakontzea Jose Luis Padron / Bilbao, 2002-04

Lizardi eta Erotismoa (Alberdania, 1996) saiakeraren eta Bar Puerto (Gaztelupeko hotsak, 2001) disko-liburuaren egileak, Kirmen Uribek (Ondarroa, 1970), Bitartean heldu eskutik (Susa, 2001) olerki bere lehen bilduma jarri digu eskura. Harekin poetaren neurri benetakoa, poetaren neurri gizatiarra, faltsukeriarik amititzen ez duen mundu ikuskera.

Harrera beroa izan duen liburua dugu Bitartean heldu eskutik, batetik, trasmititzen dakielako, bestetik, egoki jasotzen dituelako Kirmen Uribek bizitzako momentuak, atzera itzultzeko edo iragana aldatzeko. Poeta-antropologoaren antzera, iragana bila aritzea, etorkizuna moldatzeko.

Sakoneko arrazoia da poesia Kirmen Uriberentzat. Oso benetan hartzen du hitz poetikoaren konpromezua, eta bilaketa espirituala baino gehiago da giza arazoari ihes ez egiteko jarrera. Hitzen esanahietan sakontzen du, hitzak direlako bizirik iraunarazten gaituztenak: “Gure bizimodua diskurtsoen gainean dago eraikia, diskurtso faltsuen gainean gehienetan, konbentzio sozialetan. Idazlearen lana konbentzio huts horietatik haraindi joatea da, hitzaren esanahietan sakontzea”. Poetak ez du beste biderik, poesia da Uriberena, eta zaintzekoa.

Ongi trebatutako lana da Bitartean heldu eskutik, bere lehen poema liburua, nahiz eta hartua genion han hemenka argitaratzen joan den olerki lan solteen bitartez, poeta psikologia. Hizkera serioa bezain ernea, izpiritu siniskor baten ahotsean hunkigarri.

“Badago subjektuaren itzulera bat, benetako gauzetara bueltatzeko behar bat. Horrek ez du esan nahi poetak konfesionala izan behar duenik, bere sentimenduak kontatu behar dizkigunik. Ez. Artea, poesia ez da espresiobidea, gogoetabidea baino. Kontua da irakurlea neka-neka egin dela hitz hutsekin eta zerbait entzun nahi duela, zerbait sentitu”, argi dio Kirmen Uribek.

Benetako lagunarena da luzatzen digun eskua. Baztertzen ez zaituen horietakoa. Bizitza eta heriotza, bi gainegitura horietatik zintzilik dagoen tarte-mundu batean bizi arazten gaituena. Nahiago duelako here buruarekiko maitasunaren agerpena, haren deuseztapena baino. Bere zoriona baita gurea ere. Edo hobe zoriona baino, bizi minaren su triste horri iraun arazteko indarra. Goxotasunaren indarra dakar Kirmen Uribek, gure ahultasunean gustora entzun nahi ditugun lagun hitzak, kantak, alaitasuna, eta batez ere, lasaitasuna.

Lasaitasuna dela diot barren barrenean sartzen dizuna baina, elurrak Aizkorrik adinako altuera hartzen duenean bezala, haize gorriak itsasoa fiu airean altxatzen duenean bezala, nahiz erlojua gelditu, denborak aurrera jarraitzen duela dakienaren portaera lasaigarria, sendagarria.

Azken kritikak

Errua eta maitasuna
Markos Zapiain

Aritz Galarraga

Gauez harrizko zubiaren azpian
Leo Perutz

Joannes Jauregi

Minareteak Urdaibain
Jose Mari Pastor

Aiora Sampedro

Andrezaharraren manifestua
Mari Luz Esteban

Iratxe Esparza

Blues bat bizitzari
Patxi Ezkiaga

Alex Uriarte

Poesia kaiera
John Berger

Javier Rojo

Ahanzturaren bezperan
Mikel Arruabarrena Larrarte

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Xabier Etxaniz Erle

Amua
Aritz Gorrotxategi

Hasier Rekondo

Pentaedroa
Kartxi - Txema Garcia-Viana

Javier Rojo

Hondarrak
Ruben Sanchez Bakaikoa

Txema Arinas

Aitaren etxea
Karmele Jaio

Amaia Alvarez Uria

Txipiroiak bere beltzean
Rafa Egiguren

Aiora Sampedro

17 segundo
Kirmen Uribe

Joannes Jauregi

Artxiboa

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Hedabideak