« Denbora enaren hegaletan | Lagun baten gonbidapena »

Jauzika / Bixente Serrano Izko / Pamiela, 2010

Ohiko heterodoxia Javier Rojo / El Correo, 2010-08-14

Izen bat eman behar delarik, Bixente Serrano Izkoren eskutik datorkigun Jauzika izenburuko liburu hau aforismo-liburua dela esan daiteke. Tira, kontua arazo nominalista hutsa izan daiteke, baina izendatze honekin irakurleak gutxi gorabeherako ideia bat eraiki dezake liburuan aurkituko duenaren gainean. Atal laburrez osatutako liburua da, eta hiztegi pertsonala osatzera heltzen ez bada, ordena alfabetikoa kontuan hartzen ez delako da. Horrelako liburuak, bestalde, aspaldian arrakastatsuak izan dira gure artean, Sarrionandiak idatzitakoak lekuko. Liburuaren hitzaurrean azaltzen du idazleak zergatik hautatu duen bide hori munduaren aurrean duen ikuspuntua azaltzeko “Jauzika pentsatzen dugu” diosku lehenengo esaldian, horrelako baieztapen kategorikoan ziurtasun osoko jarrera bat azalduko balu bezala. Edonola ere, bere jarrera, gai orokor batzuen inguruan dituen ideia solteak azaltzeko planteamendua, justifikatuta geratzen da horrela. Aforismoaren izena jarri diet ataltxo horiei, eta aforismoek izaten dituzten ezaugarriak azaltzen dira bertan: paradoxarako joera, azaleko egia faltsua eta ezkutuko egia berdaderoaren artean dagoen aldea azaltzen digularik; umorearen presentzia —baina Serrano Izkoren umorea mingotsa da oso— desengainuaren ondorioa, errealitatearekiko babesa ia; hitz jokoetan pentsamendu sakonak bilatzen ditu, testu batzuk poemen mugan geratzen direlarik…

Euskal Herritik saiatzen da mundua ulertzen, eta heterodoxiaren jarrera nabarmentzen zaio idazleari. Kontua da Euskal Herrian Serrano Izkorena bezalako heterodoxia ohiko xamarra dela, heterodoxia hori zenbait gizarte-taldetan jarrera nagusia bilakatzeraino. Jarrera hori nolabait definitzekotan, jarrera antimodernoa dela esango nuke. Esate baterako demokrazian sinetsi nahi du, baina burgesia ez du batere gustuko; progresoa teknokraziaren diktaduratzat hartzen du; eta euskal gatazka dela eta, muturreko jarreren artean erdibideko oreka zailean geratzeko ahaleginak egiten ditu.