kritiken hemeroteka

7.544 kritika

Azken kritikak

« | »

Zenbaki lehenen bakardadea / Paolo Giordano (Koldo Biguri) / Alberdania, 2009

Lirikotasuna Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2010-03-12

Lehen kapituluak sekulako indarra du. Elurrak estalitako paisaia, eskiatu nahi duten neska-mutilak, lotsa eta istripua, zoritxarra, istripua eta lotsa. Oso eleberri tristea da; hori iruditu zait behintzat niri, tristezia lirikoa duena, ordea. Lirikotasunak edozer gauzari erantsita, bai pozari eta bai tristeziari ere, distira egiten du; eta nabarmentzen da. Elurrak ere distira egiten du, eta leihotik begiraturik ikusten da lurra zuriz estalita. Elurra, batzuetan tristea eta besteetan alaia izaten da; baina lirikoa, jakina. Ai, kontu txikien lirikotasun galdua!

Bakardadea ere lirikoa da, gehienetan. Baina lirikotasun hori izan daiteke komikoa edo dramatikoa. Gutxitan, ordea, tragikoa. Bakardadeari buruzko eleberria dela esan zuen egileak berak, ez dakit zein bakardadetatik erorita. Eta egia da Alice eta Mattia pertsonaiek bakardadea zer den badakitela, baina ez oso ondo bakardadeari aurre nola egiten zaion. Saiatzen dira, baina ez dute lortzen beren patuari ihes egitea. Haurtzaroa oinarrizkoa da, bertan marrazten baita zuhaitz bigun baten azalean bezala, bihotzik ez duen haltzaren azalean bezala, gerorako bidea. Gizakiok ordea bihotza bai: samur eta odolezkoa, laztanera isuria, hitz leunari emana. Ondorioak latzak bainoago tristeagoak dira, bidean aurkitzen dituzten oztopoek ez baitiete utziko izan daitezke izaten. Eta badirudi ere, zenbait pasartetan, ez dakitela ere zer izan daitezkeen. Beste kontua da zer izan nahi duten.

Beste bakardade bati erantsita uzten dio bakardadeak bakardade izateari. Aritmetika kontua da, lirika bainoago. Matematika konplikatua omen: sentimenduen azterketa bezain konplikatua.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Ibai Atutxa Ordeñana

Poesia kaiera
June Jordan

Aiora Sampedro

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Joannes Jauregi

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Igor Estankona

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

Igor Estankona

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Joannes Jauregi

Moio - Gordetzea ezinezkoa zen
Kattalin Miner

Aiora Sampedro

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

Ibon Egaña

Erbesteko elurra
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Lurra eta dardara
Askoren artean

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Imanol Mercero

Artxiboa

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Hedabideak