kritiken hemeroteka

8.826 kritika

« | »

Ordaina zor nizun / Joxemari Urteaga / Elkar, 2001

Puzzlea osatuz Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2002-01-19

Nobela honetan seguru asko nobela bat baino gehiago biltzen dira. Justo Badiolaren historia dugu batetik, gizon patxadatsua, ogibidez argazkilaria, bizitza lasaia eraman nahi duena. Gutun batzuk jasoko ditu, lurralde desberdinetako seiluak daramatzatenak, eta haietan batzuetan ipuinak, besteetan argazki zatiak edo puskak bidaliko dizkiote.

Justo Badiola, ezari-ezarian urduri jartzen hasiko da, jakin nahiko baitu nork bidaltzen dizkion ipuinak, eta argazki puskak, eta inguruan dituen guztiei begiratzen hasiko da mesfidati, sinesgaitz egiten baitzaio gertatzen ari zaiona, nobela bateko pertsonaia balitz bezala ikusiko baitu bere burua. Eta, halaxe da, fikzio baten barruko fikzio bilakatuko baita Justo Badiola. Norbaitek hariak mugitzen ditu eta hark hari muturrera iritsi nahi. Justo Badiola pertsonaia den nobela, erritmo motelekoa da, ia ez baita ezer gertatzen. Susmoak dira bere onetik ateratzen dutenak, eta mugitzera, ekintzara bultzatuko dutenak. Horrela, detektibe baten gisara —denok ezagutzen ditugun detektibeen modura, izan ere literatura asko dago liburuan; goian, behean eta erdian ere bai—, bere inguruan gertatzen dena bestelako begiez ikusiko du, polizia-nobela bateko gaia ikusiz han-hemen.

Bada bigarren nobela osatuko lukeena, lehenean txartatuta ageri dena ordea. Ipuinek osa dezaketenaz ari naiz. Ipuinak politak dira liburuan dauden testurik politenak agian, eta oso adierazgarriak, gainera, eta bidea irekitzen dute: aztarnak dira, bideko harri distiratsuak, Justo Badiolari gertatzen zaiona ulertzeko. Azken finean, joko gisa idatzitako nobela da. Izenetik hasita; Justo Badiola edo J.B., hizkiak hartzen baditugu, behin eta berriro errepikatzen da, eta esan behar ez dela lehen aldia literaturan J.B. hizkiak azaltzen duela. (Ikus edo irakur bestela Torrente Ballesterren La saga-fuga de J.B.) Testu puskak puzzle puskak balira bezala eskaintzen dizkigu idazleak, dosi txikitan, poliki-poliki, enpatxurik har ez dezagun. Ondorio gisa, nobela entretenitua eta entretenigarria dugu, jolas modura ere irakur daitekeena.

Azken kritikak

Nola esaten zaio agur ama bati
Uxue Razkin

Peru Iparragirre

Mari-alderrai
Colette

Aritz Galarraga

Erreplika
Maialen Berasategi Catalan

Ibon Egaña

Hegal egiten
Eneko Bidegain

Mikel Asurmendi

Sorbatza
Markel Sanchez

Asier Urkiza

Dakigun hori
Garazi Arrula Ruiz

Nagore Fernandez

Ipuinak eta antzezlanak
Lourdes Iriondo

Amaia Alvarez Uria

Ezezagunak trenean... irakurtzen
Miren Billelabeitia

Paloma Rodriguez-Miñambres

Dakigun hori
Garazi Arrula Ruiz

Mikel Asurmendi

Narrugorrik
Ixiar Rozas

Peru Iparragirre

Lera
Castillo Suarez

Maialen Sobrino Lopez

Hezitopia
Nora Salbotx

Joxe Aldasoro

Atzerakarga
Fermin Etxegoien

Asier Urkiza

Manifestu filosofikoa
Agustin Arrieta Urtizberea

Aritz Pardina Herrero

Artxiboa

2026(e)ko azaroa

2026(e)ko urria

2026(e)ko iraila

2026(e)ko abuztua

2026(e)ko uztaila

2026(e)ko ekaina

2026(e)ko maiatza

2026(e)ko apirila

2026(e)ko martxoa

2026(e)ko otsaila

2026(e)ko urtarrila

2026(e)ko

Hedabideak