kritiken hemeroteka

7.544 kritika

Azken kritikak

« | »

Amodia batzuetan / Juan Ramon Madariaga / Euskaltzaindia-BBK, 2001

Pintzelarekin Igor Estankona / Deia, 2001-10-05

Sariketek justiziarekin duten zerikusia liburuek gustu desberdinekin dutena bestekoa da, hots, subjektiboa guztiz. Hala ere aurtengo Felipe Arrese Beitia poesia sariketak mesede itzela egin digu irakurleoi, gustua ematen duen poema sorta bat irakurtzeko aukera eman baitigu presentazio duinarekin eta prezio onean.

Poesian hain indartsu eta erakargarria den “zu” ausente bati jarritako poemak nagusi diren liburu bat dela esan daitekeen arren, errazkerian erortzea litzateke hori. Mila aurpegi eta gozamen iturri ditu, eduki ere, amodioak, batzuetan. Poek zioen legez zertarako baztertu gai ikusgarri bat, sentipen pitzagarri bat, esperientzia mingarri edo sublime bat, horri buruz idazteko gai bagara? Inola ere ez. Poesia matematikak balira, teoria baten gainean beste bat eta beste bat horrela sistema oso bat sortu arte, ba ez luke zentzu handirik gaur egun bat eta bat bi direla asmatu dugula esateak. Baina poesia, zorionez, ez da zientzia. Eta gairik primarioenen gainean berriro idazteko eskubidea ematen du. Hamazazpigarren orrialdeko “beti daude idaztean zabaltzen diren zauriak” esaldiak laburbiltzen du esan nahi dudana. Gizakiaren zauri zaharrak berritzea eta berriro azaltzea da poeta ororen egitekoa.

Juanrak arroka baten gainean eserita idazten du. Bere lumaren kargak —tristea, alaia, haserrea, nekatua— ezin du aurrean daukan itsaso indiferentea aldatu. Baina hala ere idatzi egiten du, handinahirik gabe. Bakardadea, zerbait esan eta inork ez erantzutea, existentzialismo itzali bat,… zerrenda luzea egin dezakegu darabiltzan gaien inguruan, eta betikoa esaten amaitu: irakurri egin behar da. Hala ere utzidazue esaten Bilbotarrak ahultasunari buruz idatzi dituen poemak iruditu zaizkidala ederrenak, hala nola, udaberrian “bi lore mendre baino” eman ez dituen sagarrondoarena (75. orr.).

Alde batetik gure ezdeustasunaren kontzientzia eta horrek sortutako oinazeari buruz dabil. Bestetik gertaera txiki baina ondo begiratuz gero nabarmenak harrapatzeko maisutasuna somatzen da orrialdez orrialde. Eta azkenik, dena laburbiltzen duen zapore gozo baten antzera poeta, gertatzen dena ederra dela dakien norbait, gertatzen den hori ona zein txarra izan.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Ibai Atutxa Ordeñana

Poesia kaiera
June Jordan

Aiora Sampedro

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Joannes Jauregi

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Igor Estankona

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

Igor Estankona

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Joannes Jauregi

Moio - Gordetzea ezinezkoa zen
Kattalin Miner

Aiora Sampedro

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

Ibon Egaña

Erbesteko elurra
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Lurra eta dardara
Askoren artean

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Imanol Mercero

Artxiboa

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Hedabideak