« Etxaide aitaren urratsen bila | Ligeia »

Poeta baten narrazio nagiak / Luis Mari Mujika / GAK, 1987

Poeta baten narrazio nagiak Xabier Mendiguren / Argia, 1987-12-20

Liburua Poeta baten narrazio nagiak izendatu eta Irun hiriko Saiakera saria eskuratu. Ze saltsa da hau? Mareatu edo toreatu nahi ote gaituzten burura lekioke edonori. Hala ere, badu honek ere bere genero jakina: bidai liburu bat da, Nafarroan zehar egina hain zuzen, eta aitortu beharra dago bidai liburuetan poutpourri guztiak direla zilegi: paisaiaren deskribapenak, pasadizoren bat edo beste, elkarrizketaren batzuk eta era guztietako gogoetak.

Mujikarenak badu guzti horietatik. 13 kapitulutan zehar —fatidikoa kasu honetan zenbakia— beste horrenbeste ibilaldi burutzen ditu, Nafarroako alderdi euskaldunean batzuk eta euskara galdu dutenetan bestetzuk, hori bera —euskararen kinka eta bilakaera alegia— guztietan nabari den kezka nagusia izaki.

Ajola zaiguna ordea, zera da: aipatutako osagai guzti horiek nahastuz zer nolako produktua lortu den, eta nik neuk , bi hitzetan esateko “guztiz gogaikarri” erizten diot liburu honi. Batetik zeharo aspergarri egin zaidalako toponimiaren temarekin —hori tema da, ez gaia— eta bere paisai deskribapen ustez sinbolista horiekin; bestetik hainbat gaiari buruz egiten dituen iruzkin eta burutazioak negargarri iruditu zaizkidalako; azkenik bai herriko jendearekin ari dela bai beste edozein momentutan darion eite sasimaisu eta harrosko horri nazkante samar deritzodalako. Hala ere grazia pittin bat lortzen du lekuan lekuko pertsonekiko hizketaldietan.

Badakit oso gogor epaitzen ari naizela. Ez nahita ordea: iruditu zaidana kontatzen dut, eta nahiago nuen liburua izugarri gustatu izan balitzait. Sinisten ez duenak jo dezala liburuaren orrialdeetara (ezin ukatuko didazue hau ere propaganda era bat dela).

Ez nuke erritatxo hau epaimahaiari ere astinaldi ttiki bat eman gabe, ondo merezia baitu. Literaturaren onetan edo sariaren “prestijioa” zaindu nahiz aritu ote diren pentsa liteke, baina bai bati bai besteari mesede kaxkarra egin diete, ene uste apalez.