kritiken hemeroteka

7.591 kritika

Azken kritikak

« | »

Anemometroa / Igor Estankona / Susa, 1998

Barne haizearen jirak Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 1998-10-17

Hiztegira jo behar izan dut, anemometroa zer ote den jakiteko. Hiztegiak, ordea, hitzen esanahia dakar, ez hitzen arima, izpiritua. Egia esan, nahiago ditut anemonametroak (anemonak zenbatzen dituen aparagailua), anemometroak baino (haizearen abiadura neurtzen dutenak). Baina poesian libre da dena, edo, gutxienez, hala behar luke izan. Irudipena dut zerikusi handiagoa duela barne haizearekin, kanpotik datorrenarekin baino. Barne haizea esatea mugimendua esatea da, geldi egon ezina, kezka, harridura, poza eta tristura: norbera. Barne mundua kontatzen baitigu Igor Estekona poeta gazteak (hogei urte baino ez). Poeta gazteak agertzea gure baso-herri honetan pozgarria da oso, ez dut ezetzik esango. Beste lurraldeak bezalakoak garela esan nahi baitu. Atzerrian poeta gazteak eta zaharrak, denak batera ari baitira nor bere ahalean, poesiari bide berriak ireki nahian.

Bide berririk ote den Igor Estankonaren hau ez dakit. Ez dut uste, beste batzuek bezain ziur, hori denik garrantzitsuena poesian. Gure poeta hau bere esperientziatik abiatzen da (badakit esperientzia hitza abstraktuegia dela, poesia orok esperientzia baitu abiapuntu). Bere errealitate xumetik hartzen du kanporako bidea. Barrua eta kanpoa, ondo uztarturik dauden erreferentzia-lurrak dira liburu honetan, batak bestera darama atsedenik gabe. Tonua ere halakoxea da, suspirio batetik oihu batera doana, gero eta gorago mintzo delarik.

Poesia figuratiboa da, poemaren logikak markatutako erritmoaz dabilena, ez poetaren arnasak edo gaiaren indarrak jarritakoaz. Erritmo propioa du, hala ere, irakurtzeko egokiago, ahoskatzeko baino. Mantsoa, nolanahi ere. Irudiak ez dira bortitzak, barne-konraesanen adierazle dira, baina, era berean, orekatuak dira, argiak eta zuzenak.

Beste tokitan oraindik orain egiten den poesia dugu: egunerokotasuna gai hartuta, salbu eta poema sozialtzat jo daitezkeenak (poesia neosoziala, kritikariek hain maitea duten terminologia erabiliz); elemento narratiboak ugari poeman zehar; bukaera txundigarria, efektista, ironia karga handiz hornituak. Eta surrealismoa ere bai, baina beste poeta gazte batzuek baino apalxeago ageri da.

Esango nuke liburu gozoa dela irakurtzeko, sentimentu onak uzten dituela irakurlearengan, hautsa balitz bezala.

Azken kritikak

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

Ibai Atutxa Ordeñana

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Javier Rojo

Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019)
Askoren artean

Igor Estankona

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Hasier Rekondo

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Javier Rojo

Hizlandia
Iñigo Aranbarri

Aritz Galarraga

Mami Lebrun
Kepa Errasti

Javier Rojo

Poesia guztia
Safo

Igor Estankona

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Javier Rojo

Bazterreko ahotsak
Miren Tirapu Goikoetxea

Amaia Alvarez Uria

Poesia guztia
Safo

Javier Rojo

Bakezale gerlari horiek
Bixente Serrano Izko

Txema Arinas

Moskito
Igor Estankona

Aitor Francos

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Marta Goikoetxea

Artxiboa

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Hedabideak