kritiken hemeroteka

7.058 kritika

Azken kritikak

« | »

Letrak kalekantoian / Anjel Lertxundi / Alberdania, 1996

Ugaritasuna Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 1997-02-22

Hau ez da arratsalde batean, eguraldia lagun, irakurtzen den liburua. Poliki-poliki ia hitz bakoitza gozatuz, esaldi bakoitza hausnartuz, dastatzen dena baino. Gaur begirada bat eman, bihar bestea, etzi edo etzidamu beharbada atseden hartu. Eta gero segi. Ez baita nobela bat, ezta ipuin-liburu bat edo holako ere. Liburu sakona da, aspaldiko jakituria biltzen duena gaurkoarekin nahasian. Ezin esan aurretik hasi edo atzetik ekin gure buruak irakurketan jasoko duena aldatuko denik. Ez du ordenarik, alfabetikoa izan ezik, edo ordenarik eza da bere ordenarik lojikoena. Ez dago hari bakarra, handixek tiraka eginez bide-matazatik aterako gaituena. Hari asko eta denak sendoak, esango nuke. Gaiak adinaxe edo hortxe-hortxe.

Jenero bat baino gehiago biltzen dira liburuan: narrazio laburrak, hitzen etimologiak, esamoldeen azterketak, biografia puskak, herri-kantu batek egileari belarrira dakarzkion iruzkinak… Ugariak dira jeneroak, eta are ugarioak tonuak liburu honetakoak. Laurehun orrialde ia, ez dakit zenbat sarrera, denak testuaren sare liluragarrian harrapaturik, arrantza ederrean. Nola Ulise zuhurra galdu zen bidaia luze aldez aurretik erabakitako batean, halaxe ibiliko da irakurlea hitzen itsaso, esamoldeen uharte honetan. Galduko da irakurlea agian, baina aurkituko du azkenik bere portua, joko du zuzen bere Itakako lur lehorra, tradizio guztiak elkartzen diren mugan, itsaso guztien babesean.

Tradizio ugari biltzen baitira liburuan. Gurea, eta lehen pertsona plurala badarabilt, euskaldunona adierazteko da. Mendebalekoa ere bai, hori ere gurea baita, irakurri ahala geure barneko muin bilakatutakoa. Ez dakit zenbat denbora igaro zuen Anjel Lertxundik liburu hau zertzen. Guk irakurtzeko behar izan dugun baino gehixeago bai, seguruenik. Ez da goizetik gauera liburu bat idazten. Eta ez du horrek esan nahi plan bati jarraiki idatzita dagoenik aipatzen ari garen liburua. Baina liburua argitaratzerakoan plan hori bere osotasunean ageri zaigu. Hautaketa lanak eman dio ageri duen biribiltasuna.

Erudizioa azpimarratuko nuke, azkenik, Lertxundiren honako honen ezaugarri gisa. Ez erudizio merke, distiratsua, irakurlea aho zabalik uzten duen horietakoa. Erudizio errotua, funtsezkoa, bizitzaren ikuspegi anitza dakarrena. Eta ikuspegi anitzarekin batera, geure buruak hobeto ulertzeko eta errazago onartzeko laguntzen digun tresna.

Azken kritikak

Keinu konplizeak
Karlos Cid Abasolo

Alex Uriarte

Zu entzuteko gaude
Xabier Mendiguren Elizegi

Estibalitz Ezkerra

Bihotzean daramagun mundua
Maite Darceles

Javier Rojo

Otto Pette
Anjel Lertxundi

Aritz Gorrotxategi

Stereo
Miren Gaztañaga

Amaia Alvarez Uria

Duchampen inguma
Eric Dicharry

Igor Estankona

Balou mendikateko balada
Yan Lianke

Javier Rojo

Gaur galtzea tokatzen da
Gotzon Hermosilla

Aiora Sampedro

Balou mendikateko balada
Yan Lianke

Joannes Jauregi

Ileak uretan
Josu Penades

Amaia Serrano Mariezkurrena

Erreka haizea
Sonia González

Iratxe Esparza

Errukiaren saria
Iñaki Irazu

Javier Rojo

Tximeletak bizkarrean
Ugaitz Agirre

Peru Iparragirre

Gaur galtzea tokatzen da
Gotzon Hermosilla

Javier Rojo

Artxiboa

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Urtarrila 2018

Abendua 2017

Azaroa 2017

Urria 2017

Iraila 2017

Abuztua 2017

Hedabideak