kritiken hemeroteka

7.497 kritika

Azken kritikak

« | »

Erretzaileen eremua / Jon Alonso / Susa, 2006

Mikrohistoria Jon Kortazar / El País, 2007-01-08

Jon Alonsoren (Iruñea, 1958) Erretzaileen eremua liburu honen barnean kontatzen da editorial txiki batek liburu interesgarriak edo oso interesgarriak argitaratzen dituela. Balizko argitaletxe hori benetakoa balitz, ziur naiz liburu hau bere katalogoan izan nahiko lukeela.

Hamahiru ipuin bildu ditu egileak liburuan, irakurgarriak denak, nahiz eta, ohikoa denez, irakurle bakoitzak bereak egin batzuk eta beste batzuei buruz hain iritzi ona ez erakutsi, hain estimagarri ez iruditu. Dena dela, bat-batean ikusiko du oso ondo zainduta dela liburuaren egituraketa. Ipuinak alde bitan banan daitezke, batetik ipuin alegorikoak ditugu, neurri batean politikoak dei genitzakeenak, eta bestetik ipuin pertsonalagoak; haiek joera alegorikoagoa dute (“Afera pertsonal bat”), beste hauek pertsonaien une jakin bat hartzen dute kontagai eta garaiaren irudi zorrotza eskaintzen dute (aitortu behar dut bikaina iruditu zaidala “Eulia azaroan”); haietan denbora eta espazioa lanbrotu egiten dira; hauetan zehaztasun pitin bat ematen da, eta behintzat pertsonaiek izena dute. Liburua eratzeko orduan alde batekoak eta bestekoak batuak eta txandakatuz aurkeztuko zaizkio irakurleari.

Bietan baina, eta hauxe liteke liburuak eskaintzen duen hari gorria, batasun haria, denetan nagusitzen da etsipen puntu bat, historia pertsonaien menpe ez dagoela sinesten den joera bat, eta haren bidetik, pertsonaiak historiak maneiatzen dituela eta harena historiaren aurrean errebolta txiki bat egitea besterik ez dela. Ideia behin eta berriro errepikatzen da, eta batez ere, era nagusi baten “Afera pertsonal bat” deituriko ipuinaren azken esaldian : “Izenik gabeko objektua, gas-molekula, hodeia. Kea, gizon bat bezala”. Mikrohistoriak borobiltzea izan da idazlearen helburu nagusia.

Erretzaileen eremua ez da ipuin baten izena, ez da testuan aipatzen. Metafora nagusia da, egileak pertsonaia bereziei eskainitako tokia, bazterraren aipamena, baina era berean joko nagusia, berezien tokia. Eta idazleak jakin du eguneroko arruntasuna edo ideologiaz betetzen, pentsakizunari bideak irekiz, edo pertsonaien bizitza grisa kontatzen eta tentsio nabarmenez bere egoera tristea orokor bihurtzen, joko literario sendoa eraikiz.

Egoera sinisgarriak metafora bihurtzeko esku garbia eta maisua erakutsi du Jon Alonsok, liburu interesgarria ez ezik, gozagarria ere aurkeztuz.

Azken kritikak

Txipiroiak bere beltzean
Rafa Egiguren

Hasier Rekondo

Zendabalitz
Erika Elizari

Javier Rojo

Zendabalitz
Erika Elizari

Aiora Sampedro

Isiltasun urte luzeak
Francisco Castro

Joannes Jauregi

Bertsoaren harria
Koldo Izagirre

Mikel Asurmendi

Karanbola hirukoitza
Eneritz Artetxe

Amaia Alvarez Uria

Bilduma bat
Sandro Penna

Irati Majuelo

Bilduma bat
Sandro Penna

Igor Estankona

Etxeak eta hilobiak
Bernardo Atxaga

Javier Rojo

Aitaren etxea
Karmele Jaio

Mikel Asurmendi

Izurria
Albert Camus

Txema Arinas

Andrezaharraren manifestua
Mari Luz Esteban

Ibai Atutxa Ordeñana

Hik ez dakik zer den beldurra
Karlos Linazasoro

Aiora Sampedro

Lisboako setioaren historia
Jose Saramago

Joannes Jauregi

Artxiboa

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Hedabideak