kritiken hemeroteka

7.174 kritika

Azken kritikak

« | »

Rimmel / Koldo Izagirre / Susa, 2006

Haurraren begietara jaiotzea Lander Garro / Oarsoaldeko Hitza, 2006-12-01

Alabaren jaiotza, haurtzaroa, eskola eta askatasuna hartu ditu Koldo Izagirre pasaitarrak azken liburua osatzeko. Badator haurra, eta harekin berriz ere jaioko gara, beldurrez, ikaraz eta dorpeziaz. Horixe dakar irudimen ikaragarrriz ondutako liburu honek, oroimenen eta ametsen sehaskan kulunkatzen gaituen Rimmel honek.

Haurrak guraso izaten irakatsiko digu, gu izaten agian. Izaten, zergatik ez: haurraren begien bidez, berriz ere jaioko gara. Gure baitako eskemak egokitu beharko ditugu, bere alde, gure alde.

Zertarako haur berri bat mundura?
ez daukat beste erantzunik:
berak nahi zuen, guk genuen gura
berarekin sortzearen mentura

Bizitza hasi da, eta zilbor hesteari azken haginkada eman aurretiko egunak zer diren, nola diren kontatzen du pasaitarrak, betiere ñabardura txikiak erabiliz, hitz handiak sahiestuz.

Jadanik ez goaz karrikan eskuz esku
heldu da heldu behar zuen haustea
Beste esku batek helduko du zeurea

Alabak hego txikiak dakartza jaiotzerakoan. Hilabeteak pasa ahala hegoak haziko zaizkio, emakumetasunean, hegalaldi eder batez habia uzteraino. Apal eta zintzo, txiki izatearen komentzimendu dotoretik abiatutako hitzak idatzi ditu Koldo Izagirrek liburu honetan.

Hiru zatitan dago banatua lana. Lehenean jaiotza ageri da, bigarrenean ikastea —etxeko eta eskolako jakintza—, eta hirugarrenean, askatasuna. Hirurak ikasi gabeko pasarteak dira gure bizitzan. Ibiliz ikasten delako leloa, egiazkotasun ikaragarria hartzen du alaba bat mundura ekartzerakoan, eta baita gurasoak —alabaren begietara— mundura ekartzerakoan ere.

Nik irakatsiko dizut
berba zatarrak esaten
hormetan idazten
hanka platerean sartzen
nik irakatsiko dizut
iltzeak oker sartzen
eta zeure atzamarra mailuka lehertzen
nik irakatsiko dizut
ez dakidan gitarra jotzen
ni bezalakoa ez izaten
nik irakatsiko dizut
dena kolokan jartzen

Maitasunaren eta liluraren aitortza ere badira Izagirreren orriok. Maitasuna eguneroko jakintzaren, eguneroko pragmatismoaren azpian bizi da. Sentitzen dugu, sufritzen dugu, baina ez dugu esaten. Gizakiaren erronkarik zailena, akaso, maitasunari oskola kendu eta erakustea izan liteke. Liburu honetan, nahi bada —poesian nahi dena ikusten da—, erronka hori ikusi liteke. Eta maitasunak, noski, ziklo zaharren gainditzea dakar, bizitza berrien abentura:

Maracaibo Pireo Vladivostok
Rotterdam New York Alexandria
nongo portutik sortu ote da
bahituko nauen ontzi pirata?

Azken kritikak

Bihotzean daramagun mundua
Maite Darceles

Peru Iparragirre

Lurra bere erro gorrira
Karlos Linazasoro

Alex Uriarte Atxikallende

Kamisoi zuri zetazkoa
Alaine Agirre

Estibalitz Ezkerra

Larrutik ordaindua
Joseba Lozano

Javier Rojo

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Ibon Egaña

Neguko argiak
Irati Elorrieta

Javier Rojo

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Mikel Asurmendi

Sekula kontatu behar ez nizkizun gauzak
Iban Zaldua

Usoa Alberdi Fernández

Gure oroitzapenak
Joseba Sarrionandia

Marta Goikoetxea

Hariak
Yoseba Peña

Iratxe Esparza

Lurra bere erro gorrira
Karlos Linazasoro

Javier Rojo

Hegodun poemak
Aintzane Galardi

Jon Kortazar

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Joannes Jauregi

Amek ez dute
Katixa Agirre

Aiora Sampedro

Artxiboa

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Hedabideak