kritiken hemeroteka

7.539 kritika

Azken kritikak

« | »

Kleopatra / Jon Arretxe / Elkar, 2005

Umorea eta “kitsch”ak Alvaro Rabelli / El País, 2006-05-08

Orain dela urte bi hasitako sailari berriro eutsi zion iaz Jon Arretxe idazle basauriarrak Kleopatra eleberrian. Artean, Gasteizko putetxerik kutreena den Manilaren inguruan ondu zuen umorerik ganberroena jorratzen zuen hala-moduzko eleberri beltza. Hura Manila konexioa izan zen. Horretarako inon den detektibe parerik eskasena asmatu zuen: Simon Artabe eta bere laguntzailea Etxebe. Horiek ezagututa berehala datorkigu gogora berriki zineak ospetsu egin duen antzeko detektibea, hura ere errege elementurik kitsch-enen handitzea. Bistan da, bizi dugun garaiak arrakastaz janzten ditu halako pertsonaiak, antipertsonaiak baino ez direnak, erraz merkaturatzen den antigenero batekoak.

Artabek eta Etxebek ez diote ihes egiten Torrenterekin alderatzeko tentazioari; zer egingo dugu bada, hura ere, zoritxarrez, geure eredu bilakatu zaigu. Baina, tira, torrentekeriak alde betera utzita, seguru egileak eredu hartu duena bentetakoa den bateren bat, edo agian batzuk. Halako gauza irreberenteek ematen dute horretarako bidea, baita mendeku txikiak gauzatzeko eman ere.

Oraingo honetan, Artabe eta Etxeberen abenturak eta kalenturak Basauri aldera joan dira, nora eta egilearen beraren herrira. Bertan Mandeuli Urdina aurkitu behar dute, zer den jakin gabe. Liburu mota hauetan ohikoak diren ustekabe zoroek bertako Kleopatra izeneko putetxe kalamastrara eramango dituzte. Bertan, eta inguruko auzoetako baselizetan aurkituko dituzte lorratzak Mandeuli Urdinera heltzeko.

Komikiaren kontaera arina gogorarazten duen honetan berriro nagusi dira pertsonaia xelebreak, egoera irrigarriak eta bazterrik kutreenak, kasu honetan Basauri moduko herri batek iradokitzen dizkionak. Basaurikoa ere naizen honi grazia egiten dio bere herria horrela irudikatuta ikusteak. Baina, horrek badakar arazo bat herria ondo ezagutzen duenarentzat. Izan ere, egileak egiten dituen denbora anakroniek zailtzen dute fikzioak eduki behar duen egiantzekotasuna, irrealagoa egiten dute, eta demaseko irrealitatea ez da zutabe ona beltza izan nahi duen eleberri batentzat. Dena dela, ez dut uste hori ere oztopoa denik besterik gabe ondo pasa nahi duen irakurlearentzat, horixe baita liburu honek eskatzen duen irakurlea, gehiagorako barik.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

Igor Estankona

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Joannes Jauregi

Moio - Gordetzea ezinezkoa zen
Kattalin Miner

Aiora Sampedro

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

Ibon Egaña

Erbesteko elurra
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Lurra eta dardara
Askoren artean

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Imanol Mercero

Ai ama!
Arantxa Iturbe

Aritz Galarraga

Mesfidatu hitzez
Jon Arretxe

Javier Rojo

Francoren bilobari gutuna
Askoren artean

Aiora Sampedro

Kutsaldian
Paolo Giordano

Joannes Jauregi

Artxiboa

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Hedabideak