« Mendia bilgune | Maitasun bila »
Egunerokoa ez dena / Imanol Azkue / Erein, 2005
Ibilaldiak Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2005-09-09
Sei ipuin bildu ditu Imanol Azkuek honetan. Ez dut esango sei ipuinok giro berekoak direnik, baina bai idazkera guztietan bat eta bera dela. Idazkera landua baina lasaia, presarik gabea, itsasertzeko ibilaldia bezalakoa, noiz itsasoan begiak ipinita, noiz zeruan, noiz mendian; hori baitu ona itsasertzak, Zumaiakoak bederen. Ez dut esango seiak berdin gustatu zaizkidanik. Uste dut ipuin batzuk besteak baino lortuagoak daudela, bereziki honako hauek: “Lotan dago Laura”, “Egunerokoa ez den buelta” eta “Hurrengoan nora”. Hiruetatik “Egunerokoa ez den buelta” nahiago.
Ipuinen ezaugarri moduan esango nuke errealitatean daudela kokatuta, salbu eta azkena “Caly eta oroitzapenak”, eta, areago, errealitate hori ironiaz dago deskribatuta; orekatsua da, baketsua, ederra eta erakargarria, itxuraz soilik. Itxurak, ordea, beti izan dira engainatzaile, jakina den bezala. Gero bat-batean denak egiten du eztanda eta goiak jotzen du behea eta oreka osoa galtzen da. Detaile txikiak dira, irudipenak, jelosiak eragindako pentsamendu beltzak, baina bere txikian errealitatea osoa hankaz gora jartzeko indarra dute. Bizitza modernoko ajeak, gizonezkoak ez dira gauza beren emazteen maitasunari eusteko; eta haiek (emakumeak) ez daude gizonen leialtasun eza jasateko prest. Edo, bestela, ez daude ez bata ez bestea elkar ulertzeko gogoarekin.
“Egunerokoa ez den buelta” desberdina da. Iraganak orainarekin topo egiten du eta horrek gizon heldu jubilatu berri baten bizitza errotik aldatzen du. Gerrako historia, gezur baten historia, azkenera arte argitzen ez dena. Ibilaldi baten historia, Zumaiatik Askizura eta handik Getariara, hantxe argitu behar baita historia. Oso erritmikoa, oso musikala. Irakurtzea merezi duten ipuinak dira behintzat, beren desberdintasunekin eta beren argi-ilunekin.
Erbeste
Juan Garzia
Ibon Egaña
Utopiaren belaunaldia
Pepetela
Paloma Rodriguez-Miñambres
Haize begitik
Mikel Ibarguren
Maddi Galdos Areta
Bide bihurrietan
Elena Martinez Rubio
Asier Urkiza
Moebiusen ertzak
Garazi Kamio
Nagore Fernandez
Zainetatik zilarra
Nahia Intxausti
Paloma Rodriguez-Miñambres
Landura
Jose Luis Otamendi
Mikel Asurmendi
Harakinen alaba
Yurre Ugarte
Irati Majuelo
Clevesko Printzesa
Madame de La Fayette
Aritz Galarraga
Zaldi bat
Maddi Ane Txoperena
Joxe Aldasoro
Akabo
Laura Mintegi
Mikel Asurmendi
Mio marito deitzen zion
Joxean Agirre
Asier Urkiza
Nonahiko musika
Juan Kruz Igerabide
Nagore Fernandez
Barazkijalea
Han Kang
Maialen Sobrino Lopez