kritiken hemeroteka

7.498 kritika

Azken kritikak

« | »

Arrakalak / Gotzon Barandiaran / Susa, 2004

Inor ez da ezinbestekoa urgentziazko gure munduon Mikel Asurmendi / Irunero, 2005-08

Hilabetean irakurri ohi ditudan lauzpabost liburuetatik bat komentatzeko usaia edota betebeharra daukat. Bakarren bat konpromisoz, eta gehienak gustuz iruzkintzen ditut. Badira horregatik, bidean bide komentatu gabe geratzen den libururen bat baita ere. “Arrakalak” poesia liburua da horietako bat.

Konpromisoz eta gustuz gain, oportunismoz heldu naizela pentsa lezake baten batek. Oportunismo hitzak konnotazio gutxiesgarria dauka berarekin, eta nik, nonbait, egokiera aurkitu dut liburua bigarrenez so egiteko. Baliteke, oportunismo edota egokiera horretan zer ikusirik izatea egilearekin gurutzatu izanak —udaldion, Bizkaiko Ea herrian, Gabriel Aresti gogoan, “Poesia mailu bat da?” ekitaldiaren karietara—.

Baliteke. Erran dezadan haatik, liburuak lehen irakurketan sorrarazi zizkidan arrakalak Eako ekitaldietan berritu nituela. Hots, Gotzon Barandiaran poetari berari —euskal literaturaz, euskaraz edota Euskal Herriaz oro har ziharduela— “urgentzia” hitza entzun nionean, hilabete batzuk lehenago sentitu nituen arrakalak berritu eta hauteman nituen nire baitan.

Euskaldunok —euskaraz bizi nahi dugunok— arrakalak, pitzadurak zein arraildurak daramatzagu soinean. Postontziaren ahoaren lako orbainak daramatzagu eta berauek sendotu beharraz gaztigatu digu poetak. Barandiaranek eztia edota bolbora lako gaiak —berbak— isuri ditu arrakalen —lerroen— artean: amodioa, askatasuna edo iraultza eleak darabiltza poemotan, baita musika, ardoa, negarra edota irribarrea lakoak. Usaiazkoak poesian. Denak beharrezkoak bizi dugun urgentziazko egoeran, alabaina, bat bera ere ez da ezinbestekoa.

Ez dakit nirea oportunismoa edo egokiera ote den. Poesia honek ordea, nuen ustea berritu dit: Urgentziazko garai honetan oro behar dugun arren, inor ez da ezinbestekoa, ez ezer ere. Horra gizakion ezinbestekoa, horra gure paradoxa eta fatalismoa!

Larrabetzuko poeta gazteari —barka topikoa— mila esker arrakala hauen bitartez atezuan mantentzeagatik!

Azken kritikak

Kapitalismoa eta emakumeen aurkako indarkeria
Silvia Federici

Irati Majuelo

Txipiroiak bere beltzean
Rafa Egiguren

Hasier Rekondo

Zendabalitz
Erika Elizari

Javier Rojo

Zendabalitz
Erika Elizari

Aiora Sampedro

Isiltasun urte luzeak
Francisco Castro

Joannes Jauregi

Bertsoaren harria
Koldo Izagirre

Mikel Asurmendi

Karanbola hirukoitza
Eneritz Artetxe

Amaia Alvarez Uria

Bilduma bat
Sandro Penna

Irati Majuelo

Bilduma bat
Sandro Penna

Igor Estankona

Etxeak eta hilobiak
Bernardo Atxaga

Javier Rojo

Aitaren etxea
Karmele Jaio

Mikel Asurmendi

Izurria
Albert Camus

Txema Arinas

Andrezaharraren manifestua
Mari Luz Esteban

Ibai Atutxa Ordeñana

Hik ez dakik zer den beldurra
Karlos Linazasoro

Aiora Sampedro

Artxiboa

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Hedabideak