kritiken hemeroteka

7.058 kritika

Azken kritikak

« | »

Oihan nabarra / Luis Garde / Euskaltzaindia-BBK, 2004

Bizitzaren bide erdian Jon Kortazar / El País, 2004-11-28

Oihan nabarra liburuarekin Luis Garde Iriartek 2003. urteko Euskaltzaindia-BBK poesia saria irabazi zuen. Danteren poesiaren itzalpean infernura jaitsiera nabaria agertu du: “Bizitzaren bide erdian / hiri-barru ilun ilunean hain nahasita nenbilen / ezen ez bainuen nabaritzen gizabiziaren “aztarnarik”.

Etsipen puntu honetan hasten da hiru zatitan banatua dagoen hausnarketa. Tonu epikoa eta luzea badu ere, epikoegia nire gusturako, badu joskera nabarmena, kontaketa, intertestualitatea eta ironia biltzen dituena.

Poesia fina idatzi du Gardek, zuzena. Badu egunerokotasunaren ukiturik, baina egunerokotasuna bat-batean bihurtzen da beste zerbaiten sinbolo nagusia: mundua ulertzen ez duen gizakiak hitz egiten digu eta “hutsen zerrenda” osatzen du, bizitzak dituen moldeen bidean.

Oihan nabarra berez, hiru oihan dira, geroago eta etsituagoak: Harrizko oihana, Hareazko oihana, eta Saihesbideak.

Beti ere, Danteren intertestuak moldatzen du esanahia. Lehen zatiak gaurko hiri erraldoiaren noraeza adierazten du; bigarrenak, “ilundu aitzin / abaildu zara mendebaldeko auzoetarantz”, eta bidaia proposatzen da irtenbide gisa, baina paradisura heltzen den neurrian indarrik gabeko paradisua da aurkitzen dena. Hirugarrenean norberaren esperientziaren denbora aldarrikatzen du Gardek: “Denbora ez da lineala / denbora ez da errepikaria / Bizi izandako denbora / idazten ari naizen liburua da”. Eta konstatazio horrek eman dio zentzu nagusia egindako bideari.

Idazketa pertsonala da Garderena, sinbolo nagusiak erabiltzen dituena, eta hausnarketa sinbolo bihurtuz bilakatzen da bere poesiaren sena.

Azken kritikak

Keinu konplizeak
Karlos Cid Abasolo

Alex Uriarte

Zu entzuteko gaude
Xabier Mendiguren Elizegi

Estibalitz Ezkerra

Bihotzean daramagun mundua
Maite Darceles

Javier Rojo

Otto Pette
Anjel Lertxundi

Aritz Gorrotxategi

Stereo
Miren Gaztañaga

Amaia Alvarez Uria

Duchampen inguma
Eric Dicharry

Igor Estankona

Balou mendikateko balada
Yan Lianke

Javier Rojo

Gaur galtzea tokatzen da
Gotzon Hermosilla

Aiora Sampedro

Balou mendikateko balada
Yan Lianke

Joannes Jauregi

Ileak uretan
Josu Penades

Amaia Serrano Mariezkurrena

Erreka haizea
Sonia González

Iratxe Esparza

Errukiaren saria
Iñaki Irazu

Javier Rojo

Tximeletak bizkarrean
Ugaitz Agirre

Peru Iparragirre

Gaur galtzea tokatzen da
Gotzon Hermosilla

Javier Rojo

Artxiboa

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Urtarrila 2018

Abendua 2017

Azaroa 2017

Urria 2017

Iraila 2017

Abuztua 2017

Hedabideak