kritiken hemeroteka

8.031 kritika

Azken kritikak

« | »

Nirliit / Juliana Leveille-Trudel (Aiora Jaka) / Txalaparta, 2021

Izotz ispilutan Jon Martin-Etxebeste / El Correo, 2021-05-29

Sudurra hautsita elur gainean paseatzea da liburu hau irakurtzea. Kanadako iparraldeko inuiten bizimoduaren erretratua osatu du Juliana Léveillé-Trudelek. Kanadako ongizate estatuak indigenen bizitzan izan duen eragina du aztergai, aldi berean antropologia eta literatura liburua den honek. Udaro bertara bidaiatzen duen pertsona baten begiradatik idatzia dago. Quebeceko idazleak inuiten bizimoduaren arlo batzuen (alkoholismoa, hezkuntza, sexualitatea) normaltasunik eza seinalatzen du. Lan antropologiko gehienak bezala hegemonia zuritik idatzita dago. Eduki aldetik, marrazten dituen desorekatan dago liburuaren interes nagusia. Gizon eta emakumeen arteko rolen banaketa eta menderakuntza sistemaren erretratu sakona egiten du idazleak. Aiora Jakak itzuli du liburua eta elur malutazko hizkuntza mantendu dio.

Bizpahiru orriko kapitulu hiperlaburren bidez herrixkaren mosaikoa osatzen du idazleak. Salluit izeneko herrixkan ez dago kristalezko sabairik, izotzeko zorua baizik; eta emakume gazte asko izotzaz bestaldera pasarazten ditu bertako gizonezkoen bortizkeriak. Haietako askoren ametsa bertatik ihes egitea ahalbidetuko dien gizon zuri bat topatzea dela kontatzen du “Nirliit”ek. Argia izan da idazlea: inuiten desorekak samur eta bortitz kontatu ditu; eta, distantziaren ondorioz, irakurleak kritika zuzen batek eragingo liokeen erreflexurik gabe irensten ditu. Ondoren, begiak liburutik altxa, eta desorekok gure jendarteko gaitzak ere badirela gogoratuko du irakurleak.

Liburuak bi zati ditu. Haietako batean Maatak bertako senarrarekiko eta Quebeceko maitalearekiko dituen sentipenak eta haiengan jartzen dituen itxaropenak deskribatzen ditu. Bi munduren arteko talkak eta erakarpenak, aurrez aurre. Beste zatian Evaren, bere lagunaren, bila abiatzen da narratzailea. Hura, ordea, Ozeano Artikora bidean doa. Gainazala izoztuta duen erreka motel batek darama harantz. Urtaroak bezala errepikatu egiten da historia eta heriotza da ihesbide bakarra.

Azken kritikak

Landura
Jose Luis Otamendi

Maddi Galdos Areta

Samuel eta Slawo
Karlos Linazasoro

Aitor Francos

Infinitua ihi batean
Irene Vallejo

Jose Luis Padron

Liztor mutanteak
Santi Leone

Mikel Asurmendi

Landura
Jose Luis Otamendi

Jon Martin-Etxebeste

Amaren heriotzak libreago egin ninduen
Mari Luz Esteban

Mikel Asurmendi

Feminismoa denon kontua da
Bell Hooks

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Bar Gloria
Nerea Ibarzabal Salegi

Jon Martin-Etxebeste

Ekaitza eta beste 34 ipuin
Kate Chopin

Amaia Alvarez Uria

Desertuan behatxuloa
Anjel Lertxundi

Ibon Egaña

Araka ditzagun gure bazterrak
Askoren artean

Jon Martin-Etxebeste

Kandelikara
Harkaitz Cano

Peru Iparragirre

Zoonomia
Nerea Arrien

Paloma Rodriguez-Miñambres

Itzalen distira
Arrate Egaña

Hasier Rekondo

Artxiboa

2022(e)ko urria

2022(e)ko iraila

2022(e)ko uztaila

2022(e)ko ekaina

2022(e)ko maiatza

2022(e)ko apirila

2022(e)ko martxoa

2022(e)ko otsaila

2022(e)ko urtarrila

2021(e)ko abendua

2021(e)ko azaroa

2021(e)ko urria

Hedabideak