kritiken hemeroteka

7.603 kritika

Azken kritikak

« | »

Funanbulistaren beldurra / Karlos Gorrindo / Erein, 2020

Oroimena eta ahanzturak Javier Rojo / El Diario Vasco, 2020-09-05

ETAren presentziak Euskal Herrirako suposatu zuenaren errelatoa (halaxe esaten zaio orain) eraiki nahian, hainbat idazlan agertu dira azken bolada honetan, halako moduan non gure Gai nagusia bihurtu den. Ildo honetan kokatu daiteke Gorrindoren “Funanbulistaren beldurra” izenburuko nobela, non bere esperientzia pertsonalean oinarrituta hamasei urtetan kartzelan bizi izandakoa azaltzen den. Alde honetatik oroimenaren ariketa moduan interpretatu dezakegu bertan azaltzen dena, baina oroimenak oso selektiboa izateko joera duelarik, kontakizunean badaude ahanzturara baztertuta utzi nahi diren gertakariak. Garrantzitsuenak, hauexek: protagonista narratzailea kartzelara eraman zutenak, hauetaz ez baita ia ezer komentatzen. Pertsonaia kartzelan dago, beraz, eta kartzelaldi horretan zentratzen da kontakizuna, kartzela desberdinen barruko bizitza azaltzen delarik. Narrazioa burutzeko oinarrizko kontrajarpenak erabiltzen dira: gu/etsaiak, barrukoak/kanpokoak, taldea/norbanakoa. Kontrajarpen hauen dialektikan eraikitzen den diskurtsoan hainbat kontraesanetan topatzen dugu pertsonaia maiz. Kontakizunean adierazten den bezala, ETAren presentziak ia izaera jainkotiarra dauka. Goian dago eta goitik datozen aginduak bete behar dira zalantzan jarri gabe. Zerbait misteriotsua da, ia-ia arkanoa. Izan ere, kutsu erlijioso integrista hau presente daukagu nobelaren arlo askotan, inplizituki zein esplizituki adierazita: eta protagonistaren militantziak beste edozein gauza barik sinesmena dirudi eta sinesmen horrengatik edozer egiteko prest dagoen fededunaren antzekoa da pertsonaia. Bestaldetik, nitasun hanpatua dauka eta momentu oro, bere burua erdigunean jarrita, heroi leial, zintzo eta sentiberaren irudia eman nahi du, kartzelan izan zituen ibilbidea eta bilakaera nolabait zuritzen (noren aurrean, baina?) saiatzen den bitartean.

Azken kritikak

Emakume burugabea
Antxiñe Mendizabal Aranburu

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Natura berriak
Jon Gerediaga

Javier Rojo

Nik kantatu eta dantza egiten du mendiak
Irene Sola

Ibon Egaña

Ene baitan bizi da
Maddi Ane Txoperena

Javier Rojo

Moskito
Igor Estankona

Aritz Gorrotxategi

Funanbulistaren beldurra
Karlos Gorrindo

Javier Rojo

Miñan
Amets Arzallus Antia

Arrate Beristain

VHS
Oier Guillan

Javier Rojo

Bost egun, bost gau
Manuel Tiago

Javier Rojo

Hiru geltoki lurrun
Galder Perez

Javier Rojo

Aro beilegia
Lizar Begoña

Javier Rojo

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

Ibai Atutxa Ordeñana

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Javier Rojo

Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019)
Askoren artean

Igor Estankona

Artxiboa

Iraila 2020

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Hedabideak