kritiken hemeroteka

7.474 kritika

Azken kritikak

« | »

Miñan / Amets Arzallus Antia / Susa, 2019

Etorkinen tragedia Javier Rojo / El Diario Vasco, 2019-12-21

“Miñan” izenburua duen idazlan honek nobelaren itxura du baina, hari buruz ematen den informazioaren arabera, ingelesez “non-fiction novel” deitzen den horretatik hurbil dagoela esan daiteke. Izan ere, liburuan bi egileren izenak agertzen dira, Amets Arzallus bertsolari ezaguna eta Ibrahima Balde, eta bertan kontatzen da azken honen esperientzia pertsonala Konakry bere jatorrizko herritik atera zenetik Europara heldu zen arte, urtetan garatu den bidaia. Beraz, Ibrahima Baldek jarri du idazlan honen edukia, euskarazko hitzak Amets Arzallusi dagozkiolarik.

Ibrahimaren esperientzia lehen pertsonan kontatuta dago eta ahozko kontakizunaren itxura gordetzen du narrazioak, istorioa bere ahotik entzuten egongo bagina bezala. Alde honetatik begiratuta, esan behar da testuan oso ondo irudikatzen direla ahozko narrazioek dauzkaten ezaugarriak, esaldi motzen eta askotan kontaketaren egoerari buruzko komentarioak-eta eginda. Ibrahima Balderen historia pertsonala da, berea. Bere ikuspuntutik azalduta dago gertatutakoa, baina bere ikuspuntu eta historia horretan milaka pertsonaren tragedia laburbilduta ikus dezakegu. Askotan, komunikabideetan Mediterraneoa zeharkatzen saiatzen diren pertsonen informazioak entzuten direnean, kopuruak baino ez ditugu ikusten. Ez gara konturatzen kopuru horien atzean izen-deiturak dituzten pertsonak daudela, antzekotasunak dituzten arren, historia bakoitzean bizitza oso bat dagoela. Hori dela-eta liburu hau benetan interesgarria dela iruditzen zait, kopuru abstraktuak indibidualizatu egiten baitira, humanizatu alegia. Ibrahima bidaian hasi zen bere anaia txikia (“miñan” bere hizkuntzan) bilatzeko. Eta bidaia horretan mugak eta basamortuak zeharkatu behar izan zituen. Batzuetan, laguntza eskaintzen zioten pertsonekin elkartzen zen. Besteetan, ustezko laguntzaile horiek esplotatzaile hutsak ziren. Eta ez dira falta gizakien trafikoan aritzen direnak gizaki baten bizitza dirutan neurtu daitekeen mundu batean.

Baina tragedia hori kontatzean, ez ditu gertakariak ia juzkatzen, hori irakurlearen esku uzten baitu. Eta irakurlea, mendebalde aberatsean bizi dena, astinduta sentitzen da narrazio honen aurrean.

Azken kritikak

Errua eta maitasuna
Markos Zapiain

Aritz Galarraga

Gauez harrizko zubiaren azpian
Leo Perutz

Joannes Jauregi

Minareteak Urdaibain
Jose Mari Pastor

Aiora Sampedro

Andrezaharraren manifestua
Mari Luz Esteban

Iratxe Esparza

Blues bat bizitzari
Patxi Ezkiaga

Alex Uriarte

Poesia kaiera
John Berger

Javier Rojo

Ahanzturaren bezperan
Mikel Arruabarrena Larrarte

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Xabier Etxaniz Erle

Amua
Aritz Gorrotxategi

Hasier Rekondo

Pentaedroa
Kartxi - Txema Garcia-Viana

Javier Rojo

Hondarrak
Ruben Sanchez Bakaikoa

Txema Arinas

Aitaren etxea
Karmele Jaio

Amaia Alvarez Uria

Txipiroiak bere beltzean
Rafa Egiguren

Aiora Sampedro

17 segundo
Kirmen Uribe

Joannes Jauregi

Artxiboa

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Hedabideak