kritiken hemeroteka

7.591 kritika

Azken kritikak

« | »

Ia hemen / Juanjo Olasagarre / Pamiela, 2018

Ironia existentziala Javier Rojo / El Correo, 2018-09-29

Juanjo Olasagarrek poema liburuak eta nobelak eman ditu argitara, nahiko orekatua dirudien ibilbide batean. Edonola ere, batez ere poesiaren arloan bihurtu zaigu erreferente garrantzitsua. Alor horri dagokio “Ia hemen” izenburuarekin argitaratu den liburua, idazleari Xabier Lete IV. Poesia Saria irabazteko baliagarria izan zaiona. Gauza ikusgarria gertatzen da idazlearen belaunaldikoek aurkezten duten ikuspuntuarekin (Olasagarre 1963an jaio da).

Ez dakit belaunaldi marka bereizgarria esan dakiokeen ala agian adin kontu sinplea baino ez den. Kontua da belaunaldi horretan kokatu daitezkeen euskal idazle askok eta askok bizitza talaia moduko batetik begiratzen dutela, eskarmentutik sortuta dirudien jarrera estoiko eta eszeptikoa dela medio. Talaia horretatik atzera begiratu ahal dute, eta bizi esperientzia pertsonaletik ondorio orokorrak ateratzen dituzte. Jarrera honek nahiko zabalduta badirudi ere, gero poeta bakoitzak horrekin zer egiten duen ikusi behar.

Olasagarrek bizitza (bere bizi esperientzia eta bizitza zentzu orokorrean) begiratu eta disekzionatu egiten du, ikuspuntu ironiko eta batzuetan sarkastikoa erabiliz. Atzera begira, haurtzaroa ez da, topikoak adierazi nahi lukeen bezala, zorion esparrua. Maitasuna betikoa izan daiteke, nahiz eta minutu batzuk baino iraun ez. Jatorriek inposatzen dituzten mugetatik alde egiten pasa daiteke bizitza osoa, eta leku asko ezagutu daitezke, non etxea dei daitekeen zerbait eraikitzen saiatzen den.

Baina azkenean jatorrietako paisaiaren emaitza da norbera. Honelako ikaskizunak erakusten dizkigute Olasagarreren poemek. Ironia existentzial hau erakusteko, poemak nostalgia puntu batez zipriztinduta daude, baina beti bezatuta agertzen zaigu nostalgia hau, sentimenduak adierazten direnean ere hauek bridatuta agertzen baitira bere kasa ibil ez daitezen. Ikusgarria da jarrera hau maitasunaz aritzen denean, gai horretaz aritzeko batzuetan planteamendu pixka bat kontzeptista baitarabil idazleak, ia silogismo baten aurrean bageunde bezala.

Azken kritikak

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

Ibai Atutxa Ordeñana

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Javier Rojo

Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019)
Askoren artean

Igor Estankona

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Hasier Rekondo

Ibaiertzeko ipuina
Oihane Amantegi Uriarte

Javier Rojo

Hizlandia
Iñigo Aranbarri

Aritz Galarraga

Mami Lebrun
Kepa Errasti

Javier Rojo

Poesia guztia
Safo

Igor Estankona

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Javier Rojo

Bazterreko ahotsak
Miren Tirapu Goikoetxea

Amaia Alvarez Uria

Poesia guztia
Safo

Javier Rojo

Bakezale gerlari horiek
Bixente Serrano Izko

Txema Arinas

Moskito
Igor Estankona

Aitor Francos

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Marta Goikoetxea

Artxiboa

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Hedabideak