kritiken hemeroteka

7.137 kritika

Azken kritikak

« | »

Bihotzean daramagun mundua / Maite Darceles / Alberdania, 2018

Zoriontasun distopikoa Javier Rojo / El Correo, 2018-07-14

Urte askoan zehar euskal literaturan zientzia fikzioaren alorrean koka zitezkeen idazlanen presentzia hutsaren hurrengoa izan zen, halako moduan non esan baitzitekeen euskaraz, itzulpenen bat alde batera utzita, ez zela genero horretako libururik argitaratzen. Azken bolada honetan, ordea, egoera pixka bat aldatzen ari dela ikus dezakegu, eta, oso maiz agertzen ez diren arren, zientzia fikziozko istorioak aurki ditzakegu arazo handiegirik gabe. Adibidez, Maite Darcelesek “Bihotzean daramagun mundua” izenburuarekin argitaratu duen nobela hau. Zientzia fikzioa den aldetik, idazlan honek aurkezten dituen literatura-oinarriak gardenak dira pixka bat informatuta dagoen irakurlearentzat: zientzia fikzio espekulatiboaren erdigunean dauden distopia klasikoak, Orwell eta Huxley-ren nobelak, alegia. Idazleak, bestalde, ez du ahaleginik egiten zor horiek estaltzeko, bere nobelan bertan aipatzen baititu.

Argumentua honelako eskema baten gainean eraikita dago: etorkizun hurbileko mundu batean gizartea harmonian dagoela ematen du, denek dirudite zoriontsuak eta oreka da nagusi gizartean; kasualitatez, pertsonaia batek (kasu honetan, Lorea izeneko neskak) mundu hori kolokan jartzen duen informazioa aurkitzen du, informazio horretan belaunaldi berriei ezkutatu zaien historia ezezaguna topatzen baitu. Zientzia fikzio espekulatiboa denez, abentura fantastikoak alde batera uzten dira eta gizarte antolamenduan zentratzen da argumentua, gaur eguneko munduan planteatzen diren tendentziak eta joerak muturrera eramanda. Ez dugu ahaztu behar honelako nobelak, gertakariak etorkizunean kokatzen badituzte ere, azken finean gure munduaz ari direla, idazten diren garaiko munduaz. Eta bertan agertzen den etorkizuneko mundua distopikoa delarik, itxurazko oreka zoriontsua eta horren azpian dagoen funtsezko injustizia kontrajartzen dira.

Nobela interesgarria da, eta gustura irakurtzen da irakurleari honelako istorioak interesatzen bazaizkio. Eta neurri handi batean tesi nobela ere badenez, ideologizatu samar agertzen da batzuetan. Ez da gazte literaturaren alorrekoa, baina ziur aski bere irakurle naturalak gazteen artean aurkituko dira.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Yannis Ritsos

Igor Estankona

Kartzelako gutunak Sophie Liebknechti
Rosa Luxemburg

Aiora Sampedro

Egunaren hondarrak
Kazuo Ishiguro

Joannes Jauregi

Lurra bere erro gorrira
Karlos Linazasoro

Igor Estankona

Aldi baterako
Manu Lopez Gaseni

Javier Rojo

Zer luzea negu hau
Josu Goikoetxea

Peru Iparragirre

Mea culpa
Uxue Apaolaza

Aritz Galarraga

Neguko argiak
Irati Elorrieta

Iratxe Esparza

Hariak
Yoseba Peña

Javier Rojo

Amek ez dute
Katixa Agirre

Usoa Alberdi Fernández

Munduko tokirik ederrena
Iñigo Aranbarri

Gorka Bereziartua

Goseak janak
Idurre Eskisabel Larrañaga

Joannes Jauregi

Proleterka
Fleur Jaeggy

Ibon Egaña

Goseak janak
Idurre Eskisabel Larrañaga

Javier Rojo

Artxiboa

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Ekaina 2018

Maiatza 2018

Apirila 2018

Martxoa 2018

Otsaila 2018

Urtarrila 2018

Hedabideak