kritiken hemeroteka

7.539 kritika

Azken kritikak

« | »

Ohe hutsetan / Izaskun Gracia Quintana / Balea Zuria, 2018

Errautsen artean Javier Rojo / El Diario Vasco, 2018-05-12

Literaturan askotan agertzen diren gaien artean nahiaren eta errealitatearen arteko kontrajarpena aurkitu ohi da. Kontrajarpen hau oinarrizkoa da, eta literatura gizakien barne-gatazken isla den neurrian, kontrajarpen horrek gizakien bizitza ere azal lezake. Izaskun Gracia Quintanaren eskutik heldu den “Ohe hutsetan” izenburuko poema liburu honetan ere gai hori agertzen zaigu ardatz moduan. Idazlan honetan argitaratu diren testuetan subjektu poetiko bat azaltzen zaigu, askotan “gu” pertsona gramatikalaren bidez adierazia. Subjektu hori zerbait eraiki nahian aurkitzen dugu, identitate bat, batzuetan pertsonala baina askotan kolektiboa. Eta identitate hau eraikitzeko ingurua du oztopo.

Poema hauetan irudi batzuk planteatzen zaizkio irakurleari ahalegin horren nondik-norakoa azaltzeko. Horietako bat, nabarmenenetakoa, errautsa da. Errautsa, askotan, lehenaldi mitiko bati loturik agertzen da, etorkizunerako bideak mitoan baitu abiapuntua. Behinola izan ginenaren errautsetatik identitatea eraikitzea, ordea, ezinezkoa da, errautsak, azken finean, hondamendiaren aztarnak baino ez baitira. Honelako ideiak islatzeko idazleak gehienetan poema nahiko laburrak hautatu ditu, non paradoxa eta kontraesana oinarrizko osagai moduan agertzen zaizkigun. Poema hauek, batez ere, poemarik laburrenen kasuan, flashak bezalakoak dira, momentu batean bizitza bera den kontraesan eta paradoxa hori argitzeko balio dutenak. Poemek, bestalde, abstraktuak izateko joera dute. Bertan agertzen diren irudiak zehaztugabeak dira, orokorrak. Eta subjektu poetikoak errautsetatik zerbait eraikitzea ezinezkoa delako kontzientzia hartzen duelarik, idazlanean islatzen den sentimendu nagusia etsipenezkoa da. Ahaleginak alferrikakoak izanik, ilusioak faltsuak dira, geure burua engainatzeko prestatu diren amarruak.

Subjektu poetikoa egia horretaz jakitun bihurtzen den puntuan sortzen da hemengo poesia, hausnarketa eta hustasun-sentimendua bere baitan biltzen dituena.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

Igor Estankona

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Joannes Jauregi

Moio - Gordetzea ezinezkoa zen
Kattalin Miner

Aiora Sampedro

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

Ibon Egaña

Erbesteko elurra
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Lurra eta dardara
Askoren artean

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Imanol Mercero

Ai ama!
Arantxa Iturbe

Aritz Galarraga

Mesfidatu hitzez
Jon Arretxe

Javier Rojo

Francoren bilobari gutuna
Askoren artean

Aiora Sampedro

Kutsaldian
Paolo Giordano

Joannes Jauregi

Artxiboa

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Hedabideak