« Hizkuntzek ematen digutena | Ez erasotzeko ituna »
Ispilu biluziak / Edu Zelaieta / Pamiela, 2016
Guztion isla Iker Zaldua / Gara, 2017-03-18
Sei urteren buruan Edu Zelaietak poesia plazaratu du. Pamielak argitaratutako “Ispilu biluziak” liburuan poesia narratiboa ekarri du, hiru zatitan, berariaz, nabarmen banatuta, Zu, hura eta ni. Atarikoan, baina, abisu ematen digu, “Ni biluzietan, zu biluzten zara. Eta hura”. Alegia, nireak zugan eta harengan du eragina, zureak nigan eta harengan eta harenak nigan eta zugan. Finean, guztioi eragiten diguten jazoerak, egoerak, istorioak narratzen ditu poesia askean.
“Beldurrak ez du barkatzen” izeneko alea da horren adibidea: “Beldurrak ez du barkatzen, adiskide. Kosk, hozka eta ausiki egiten dizu, bere nabala zorrotza sartu, zirrikiturik kausitzen badu”. Kasu horretan zuri ari zaizu, berak badakielako nik dakidan bezala. Esperientzia hori guztiok nozitu dugu, horregatik egiten zaigu horren ulerkor liburua, nahiz eta ale zenbait hertsi samarrak izan, barnetik ateratzen den orok bere baitan gordetzen baitu ezaugarri berezko eta bakan hori.
Hala ere, ez nuke esango poesia hertsia denik berea; aldarrikatzailea zenbaitetan eta, oro har, iritzi-emailea dela esango nuke gehiago: “Neurrian gustatzen zaizkit egiak; eztarriak ongi samar irensten dutenak, paperean gatz-piper puntu egokia dutenak, gazia eta gozoa dotore uztartzen dakitenak”. Poesia bakoitza Zelaietaren isla bat da, kasu honetan, gainera, ispilua aurrez aurre ipintzen du lotsagabe, isla horren erreparorik gabe, mihia aske.
Estiloari dagokionez, aipatu bezala, poesia narratiboa da, bizia, freskoa. Ez ditugu ale luzeegi eta korapilatsuegiak topatuko, ez dugu hiztegi-jokorik aurkituko, testua erraz irakurriko dugu, ulertzeko berrirakurtzea gomendatzen den arren. Finean, atseginez irakurtzeko moduko liburua poesia maite dutenentzat, baita poesiarekiko lotsati agertzen direnentzat ere.
Datorren udan ez gara hemen biziko
Ane Zubeldia Magriñá
Maialen Sobrino Lopez
Zazpigarren gizona
John Berger / Jean Mohr
Peru Iparragirre
Olibondoaren herria
Markel Elortza
Mikel Asurmendi
Ene Jesus
Ramon Saizarbitoria
Asier Urkiza
Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly
Nagore Fernandez
Izan gizona
Aritz Galarraga
Nagore Fernandez
Gurea falangista zen
Alberto Barandiaran
Mikel Asurmendi
Termita
Garazi Albizua
Maialen Sobrino Lopez
Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly
Ibon Egaña
Hezitopia
Nora Salbotx
Mikel Asurmendi
Emakume oinutsa
Scholastique Mukasonga
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Deiadarraren antologia bat
Rakel Pardo Perez
Asier Urkiza
Herrenaren promesak
Maite Aizpurua / Infinitudrama
Nagore Fernandez
Lazarraga, Ernazimentua euskaraz
Pruden Gartzia
Mikel Asurmendi