kritiken hemeroteka

7.584 kritika

Azken kritikak

« | »

Kresala / Domingo Agirre / Itxaropena, 1954

Kresala Luis Mitxelena / Egan, 1954

Agertu da, Itxaropena-ri eskerrak, hirugarren aldiz Domingo Agirreren Kresala. Beharrezkoa zen, izan ere. Euskal nobelak ez dira asko, eta hau bezala erdarara itzuliak izanak gutxiago, eta azkenengo argitaraldia, Durangon 1906ean egina, ez zen erraz aurkitzen.

Kresalaren izena ez da Garoarena adinbat hedatu. Honek duen poesi igurtzi hura falta zaio nonbait, euskaldunak baserri urrutietan eta mendi-bazterretan aurkitu nahi lukeen paradisu galduaren oroitzapen ezti-mingotsa.

Aukerakoa zen Agirre nobelarako: begi-belarri-sudur erneak zituen eta sumatzen zuena adierazteko esku arin eta zehatza. Hor dauzka orrialde horietan, egia den ala ez bere begiz ikusi nahi lukeenak, Arranondoko kale mehar, oker, aldapatsuak, itsasoaren (eta itsasgizonen) zalapartak eta bazter guzietatik darion arrai usaia.

Ez dut honenbestez esan nahi Agirrek ez zuela barrena begiratzen. Gizonaren bihotzeko izkutuen berri ere bazekien, ez zuen lanbide txarra horretarako, baina Pereda eta Rochel’en gisa, sortzen zituen gizakiek ez zuten gaurko nobeletan ageri diren zenbaitek adina azpil, bihurgune eta zoko ilun.

Garoaren hizkerak ere badu Kresalarenetik aldea. Bata Gipuzkoako eta bestea Bizkaiko hizkeran daude, baina ez naiz horretaz ari. Bata eta bestearen artean euskal literaturarentzat ondorenik handieneko liburua agertu baitzen: 1905-6ko Azkue zenaren hiztegia, harri zuriz markatu behar genukeen aldi muga.

Orain Itxaropenak mamiz lehen bezain eder eskeintzen dizu Kresala, eta azalez inoiz baino ederrago. Santos Etxeberriarenak dira edergarriak, lehen egin izan dituenei batere zorrik ez dietenak. Hitzaurre bikain bat jarri dio gainera Aita Onaindiak.

Azken kritikak

Poesia guztia
Safo

Igor Estankona

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Javier Rojo

Bazterreko ahotsak
Miren Tirapu Goikoetxea

Amaia Alvarez Uria

Poesia guztia
Safo

Javier Rojo

Bakezale gerlari horiek
Bixente Serrano Izko

Txema Arinas

Moskito
Igor Estankona

Aitor Francos

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Marta Goikoetxea

Bitakora kaiera
Ibon Sarasola

Mikel Urkixo Aierdi

Zendabalitz
Erika Elizari

Alaitz Andreu

Gilles de Rais
Anjel Lertxundi

Marta Goikoetxea

Miserikordia etxea
Joan Margarit

Jose Luis Padron

Argiantza
Pello Lizarralde

Aiora Sampedro

Hotz industriala
Julen Belamuno

Joannes Jauregi

Hotz industriala
Julen Belamuno

Ibon Egaña

Artxiboa

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Hedabideak