kritiken hemeroteka

7.634 kritika

Azken kritikak

« | »

Hodeiak zapatetan / Mikel Etxaburu / Susa, 2014

Gu eta haiek Javier Rojo / El Correo, 2014-05-10

Euskaraz egin ohi den poesian badago eredu bat, ia estandarra. Poesia mota honetan “gu” bezala definituta agertzen den osagai bat aurkitzen dugu. Era desberdinetan osaturik aurkezten zaigu “gu” hau, baina batzuetan “ni” eta “zu” dira haren atal nagusiak. Bi elementu hauen artean harreman afektiboa, amodioa, eraikitzen da. Bestaldetik, “haiek” bezala defini daitekeen bestelako osagaia topatzen dugu, aurrekoarekin kontrajarrita. “Haiek” arrotzak dira, “gu” barruan sartzerik ez dutenak, “zuk” eta “nik ” osatzen dugun “gu” hori nolabait suntsitzeko asmoa dutenak. “Gu” afektibitatearen erakuslea den neurrian, “haiek” gaiztakeriaren esparrutzat har litezke.

Honelako oinarriak erakusten ditu Mikel Etxaburuk idatzitako “Hodeiak zapatetan” poema liburuak.

Poemak eraikitzeko, ohikoa izaten den iruditeria erabiltzen du idazleak, bi metafora nagusiren inguruan antolatuta: itsasoa eta kartzela. Begi-bistako esanahiaz horniturik agertzen dira bi irudi horiek, askatasuna eta askatasun-eza adierazten baitute hurrenez hurren. Baina bestelako konnotazioak ere aurki ditzakegu beraien erabileretan. Kartzelak errepresentatzen duen errealitate hurbilaren aurrez aurre itsasoak irudikatzen duen itxaropena dugu, oraindik ere bete ez diren desioen esparrua baita. Baina jakina, momentu batean amestutako ilusioen benetako izaerarekin egiten du topo. Kartzela inguru erasokorra izan daiteke, baina horren aurrean ilusioak eraikitzen direlarik, ilusio horiek mantentzen dituen babeslekua ere bada kartzela: “[...] badiotsut / maiteago izan dudala / ziegako pareten artean / amesten nuen herria”. Horixe esaten zaigu 74. orrialdean. Bertako poemek batzuetan neke handirik gabe irakurketa politikoa izan dezakete, ia-ia alegoriaren mugan baitaude.

Azken kritikak

Suak pizten direnean
Mikel Soto

Irati Majuelo

Xala
Cynthia Ozick

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Ibon Egaña

Poesia, zaurien ukendu
Ainhoa Urien

Javier Rojo

Argiantza
Pello Lizarralde

Mikel Asurmendi

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Arantxa Iturbe

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Nagore Fernandez

Sano erradikal
Isabel Diaz

Aiora Sampedro

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Javier Rojo

Larrutik ordaindua
Joseba Lozano

Mikel Asurmendi

Moskito
Igor Estankona

Mikel Urkixo Aierdi

Ene baitan bizi da
Maddi Ane Txoperena

Amaia Alvarez Uria

Dendaostekoak
Uxue Alberdi

Irati Majuelo

Aro beilegia
Lizar Begoña

Hasier Rekondo

Artxiboa

Urria 2020

Iraila 2020

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Hedabideak