« Heriotza eta umorea | Iraultza eta sexua »

Parisen bizi naiz / Koldo Izagirre / Susa, 2013

Baztertuen poetika Javier Rojo / El Diario Vasco, 2013-11-22

Koldo Izagirre aurkezpenik behar ez duen idazle horietako bat da. Bere ibilbide luzean zehar, hainbat generotan aritu izan da baina nago poesian lortzen dituela bere emaitzarik hoberenak.

Arlo honetakoa da bere azken idazlana, Parisen bizi naiz izenburua daukana. Liburu honetan agertzen zaigun planteamendu orokorra 43. orrialdean irakurtzen diren bi lerro hauetan laburbilduta ikus dezakegu. Izan ere, orrialde horretan hauxe azaltzen zaigu: “gutiago amorratzen garela orain / injustiziak gero eta handiagoak diren arren”. Hitz horietan plazaratzen du Izagirrek bere jarrera, bizitzaren aurreko jarrera ez ezik jarrera poetikoa ere badena, biak loturik poeta izatea bizitzan ibiltzeko modua baita, errealitatearekin ados ez dagoenaren modua alegia.

Bi ardatz nagusi agertzen zaizkigu Izagirreren literaturan. Alde batetik, lehenaren eta orainaren arteko lehia dugu. Lehenaldian haurtzaroko eta gaztaroko mundua agertzen zaigu. Mundu horretan itxaropenek oraindik ere ez zioten beren lekua utzi etsipenari. Orduan borrokek zentzuren bat zeukaten. Orainaldia, Izagirreren planteamenduan, kontraesanen garaia da. Modernitateak gizakiak askeago egin beharrean lotuago eta kontrolatuago edukitzeko moduak asmatu ditu, desberdintasunak areagotzen direlarik.

Izagirreren poesian gizakia ez da gizabanakoa, besteekin harremanetan dago eta besteekin harremanetan dagoen neurrian bere izaera dauka. Gauzak honela, haren poesia, zentzu zabal batean ulertu behar dugun herrikoitasunera lerratzen da. Gaien aldetik haren poemetan modernitateak marjinatu dituenen ikuspuntuak zabaltzen ditu, baina herrikoitasun hori poemen formetara ere heltzen da, herri poesiaren aztarnak begi-bistakoak baitira. Idazleak, edonola ere, ez du bazterrean uzten hain ohikoa duen surrealismoa.