« Nobelak, pasadizoak, literatura maskulinoa eta beste | Erasmus literaturaren itzulera ote? »

Elkartasun basatia / Oier Guillan / Susa, 2013

Aldarrikapen poetikoak Javier Rojo / El Diario Vasco, 2013-05-24

Euskal poesia poeta erromantikoz beterik dago. Batzuek era kontzientean eta beldurrik gabe planteatzen dute beren literatur erroak erromantizismoan daudela. Baina beste batzuek, beren burua poeta erromantiko gisa aurkeztea lotsagarria izango balitz bezala-edo, izugarrizko ahaleginak egiten dituzte jatorri horiek ezkutatu nahian. Eta neurri batean lortzen dute, forman behintzat, poesia erromantikoa definitzen duten azaleko osagaiak baztertzen baitituzte, gaurko garai ironikoekiko sintonia handiagoan dagoen hizkera poetikoa erabiliz. Baina pixka bat arakatuz gero, forman halako aldaketak daudela nabarmentzen bada ere, ezin esan daiteke gauza bera gertatzen dela poetek erakusten duten jarrerarekin, nahi gabe ere jarrera erromantikoa azalduko baita mo.menturen batean. Eta nire ustez, ezin izan daiteke beste era batez, aldez edo moldez pertsona batek poesia idatziko duela erabakitzen duenean jarrera erromantikoren bat erakutsi behar baitu, diletantea edo zinikoa izan ezean. Hau guztia etorri zait burura Oier Guillanen Elkartasun basatia irakurtzerakoan.

Euskal poesian hainbatetan ikusi dugun poesia moldea erabiltzen du idazleak: poema narratiboak eta surrealismoa gogora ekartzen duten irudien pilaketak, errealitate bortitza eta neurri batean marjinala planteatzen dutenak. Poetak, azken finean, munduarekiko desegokitasuna erakusten duelarik, erromantikoaren presentzia nabarmentzen digu. Egia da pertsona batek munduarekiko desegokitasun hori sentituko ez balu ziur aski ez litzatekeela poeta izango, eta, alde horretatik begiratuta, alferrikako borroka da erromantizismotik aldentzea, erromantizismo hori `zikina’ bada ere.

Poema interesgarriak eta topiko xamarrak iruditu zaizkidanak tartekatzen dira liburu honetan, behin baino gehiagotan aldarrikapena dirudien poesia baten bidez.