kritiken hemeroteka

7.603 kritika

Azken kritikak

« | »

Sinplistak / Hedoi Etxarte / Susa, 2012

Surrealismo sozialista Javier Rojo / El Diario Vasco, 2013-03-01

Ez dakit, baina iruditzen zait poesia irakurtzeko asmoz ohiko planteamendu poetikoetatik Sinplistak deitzen den poema liburu honetara hurbiltzen dena ez ote den zalantzatan geratuko, zeren Hodei Etxartek ohiko planteamendu horietatik urruntzeko asmo nabarmena erakusten baitu. Beste kontu bat da helburu horretan asmatu duen ala kale egin.

Hasierako poemek surrealismoan dute oinarria. Mundu kaotiko eta zakarra islatu nahirik, liburuaren hasierako poemak irudi erasokorrez beterik daude. Argi dago idazleak irakurlea deseroso senti dadin nahi duela, eta hori lortzeko probokatzailearen papera egokia zaio. Baina honelako surrealismo zakarra adierazten duten poemen ondoren, beste poema batzuk agertzen dira, errealitateak erakusten duen egoera bortitz horren aurreko erantzunak izango balira bezala aurkeztuak. Beste poema hauetan surrealismo hori guztiz desagertzen ez bada ere, askoz narratiboagoak dira, ia-ia istorioak kontatzen dituzte-eta. Poema hauetan era kontziente eta esplizituan azaldutako ideologia nabarmentzen baita, poemaren eta panfletoaren arteko muga hautsiz. Eta jakina, ideologia hain nabarmen adierazten duten poema hauetan mundu ikuskera bat erakusten du idazleak, horretarako, mundu ikuskera hori erakusteko, errealitatea bera egokitu behar badu ere.

Eta hauxe da honelako literatura hiper-ideologizatuaren arazo nabarmenetako bat, ideologiak berak zehazten baitu zer den errealitatea. Zeren, kazetaritzaz esaten zena egokituz, ez da utzi behar errealitateak eskema ideologiko bikaina honda dezan. Beraz, poema liburu honetan surrealismotik panfletora doan ibilbide poetikoa ikus dezakegu, mundua oso sinplea dela pentsatzen dutenen kontzientzia erosoak astintzetik mundua eskema ideologiko batean sar daitekeela aldarrikatzen duen panfletora.

Eta ibilbide horren bi muturrak lotuz, Hodei Etxartek surrealismo sozialistarekin egin du topo.

Azken kritikak

Emakume burugabea
Antxiñe Mendizabal Aranburu

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Natura berriak
Jon Gerediaga

Javier Rojo

Nik kantatu eta dantza egiten du mendiak
Irene Sola

Ibon Egaña

Ene baitan bizi da
Maddi Ane Txoperena

Javier Rojo

Moskito
Igor Estankona

Aritz Gorrotxategi

Funanbulistaren beldurra
Karlos Gorrindo

Javier Rojo

Miñan
Amets Arzallus Antia

Arrate Beristain

VHS
Oier Guillan

Javier Rojo

Bost egun, bost gau
Manuel Tiago

Javier Rojo

Hiru geltoki lurrun
Galder Perez

Javier Rojo

Aro beilegia
Lizar Begoña

Javier Rojo

Izuaren osteko gogoeta
Susan Buck-Morss

Ibai Atutxa Ordeñana

Haize-lekuak
Amaia Telleria

Javier Rojo

Bideko hitza. Euskal poema modernoen antologia (1951-2019)
Askoren artean

Igor Estankona

Artxiboa

Iraila 2020

Abuztua 2020

Uztaila 2020

Ekaina 2020

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Hedabideak