« Zer labankada? | Arkadiako gizaki zorigaiztokoak »
Ez zuten erantzun / Oier Santos / Erein, 2012
Tragedia edo Javier Rojo / El Diario Vasco, 2012-11-23
Oier Santosen lehenengo nobela da hau. Kontatzen zaigun istorioan sei adiskide agertzen dira, gehienak unibertsitatean lehenengo urtean hastekotan daudenak. Sei adiskide hauen mundua nahiko mugatua dela ematen du, beraien bizitzetan garai berri bat hasiko dela dirudien arren, haien ardura nagusiak festekin erlazionatuta baitaude. Alde horretatik begiratuta, helduentzako liburutzat eskaintzen bada ere, nobela honetan agertzen diren kezkak eta interesak pixka bat arrotz geratuko zaizkio nerabezaroa atzean utzi duen irakurleari.
Pertsonaiak adiskideak dira, baina beraien arteko harremanak nahasten dira poliki-poliki, adiskidetasun horren azpian herraren haziak antzeman daitezke-eta. Sentimendu hauek areagotzen dira orgiaren itxura duen festa batean zerbait gertatzen denean. Nobelaren amaieraraino irakurleari ezkutatuko zaio zer den zerbait hori, eta susmotan ibiliko da hori asmatzen, horren ondorio tragikoak azaltzen zaizkiolarik.
Nobela hau irakurtzerakoan, bi gauza nabarmentzen direla iruditu zait. Lehenengoa, honelako literaturaren oinarriak dira. Erraz ikusten da nobela honen azpian telesail eta batez ere film batzuen aztarnak agertzen direla, bai argumentuan bertan bai testuan egiten diren aipamenetan. Badakizue: gazte batzuk uda-partez festa batera doaz eta zerbait tragikoa gertatzen da horren ondorioz… Eta honelako oinarriekin nobelan kontatzen denak ez du sinesgarritasun handirik, argumentuak halako filmen imitaziotik sortua baitirudi.
Kontuan hartu beharreko bigarren osagaia, tragediaren izaera bera da. Tragedia eta parodiaren arteko muga oso leuna da, eta batzuetan tragediarik handiena kontatzen delarik, pertsonaien jokaera absurdoa dela medio, txantxaren itxura hartzen du. Bai, tragikoa da pertsonaiei gertatzen zaiena, baina batzuetan leloegiak dirudite beraiei gertatzen zaien hori benetako tragediatzat hartzeko.
Ene Jesus
Ramon Saizarbitoria
Asier Urkiza
Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly
Nagore Fernandez
Izan gizona
Aritz Galarraga
Nagore Fernandez
Gurea falangista zen
Alberto Barandiaran
Mikel Asurmendi
Termita
Garazi Albizua
Maialen Sobrino Lopez
Ehulearen hilobia
Seumas O'Kelly
Ibon Egaña
Hezitopia
Nora Salbotx
Mikel Asurmendi
Emakume oinutsa
Scholastique Mukasonga
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Deiadarraren antologia bat
Rakel Pardo Perez
Asier Urkiza
Herrenaren promesak
Maite Aizpurua / Infinitudrama
Nagore Fernandez
Lazarraga, Ernazimentua euskaraz
Pruden Gartzia
Mikel Asurmendi
Zure arnasa zaintzeko
Nerea Balda
Maialen Sobrino Lopez
Hondoaz galde
Jon Sarasua / Mikel Artola
Mikel Asurmendi
Zirtak su. Hasieran bazen hitza
Maite Lopez Las Heras
Joxe Aldasoro