« Krimen baten kronika | Lagunentzako liburua »
Han izanik hona naiz / Joseba Sarrionandia / Elkar, 1992
Naufragioak Patxi Zubizarreta / Egin, 1993-01-24
Nondikbait joan den urteko Durangoko azokara Sarrionandiaren narrazio liburu berri eta bitxi bat agertu zen: Han izanik hona naiz.
Eta Elkar-en literatur sail itxuraz berrituan agertutako eskaintza honetan, honelakoak aurki ditzakegu: “asmakizunak, datzibaoak, haur ipuinen per-bertsioak, moebius zintak, paradoxak, penny dreadfuls, ametsak, laburmetraiak, gogoeta solteak eta beste botoi galduak”, hots, 1989an Pamielan argitaratu “Ez gara gure baitakoak” liburuaren jarraipen gisako bat.
Baldin eta liburu hau zure begi aurrera mirail baten antzera jasotzen baduzu, berehala zutaz desasosegua, egonezina eta ondoeza jabetuko dira.
Eta irakurketak mirail barrenera eramango zaitu, letren zurrunbilora, eta egilearekin batera, gure giza patuaren azken eusgarria maitasunean topatzea esperoko duzu, eta amestu; baina amodioa, utzi berria duzun mirailaren bestaldean egongo da, zuri begira, irribarretsu.
Eta maitasunarekin bat egiteaz etsiturik, han izanik hona izango zara, liburuko letren artean izen handiak, izen ehortziak edirenen dituzu, hala nola justizia eta askatasuna, hau da, bakarrik eroek ahoskatu izan zituzten izenak, izen handiak, izen ehortziak.
Eta eroek, beren buruei izen haiek ahoskatu izanagatik, beren izena infinitoki kopiatzeko zigorra aginduko diete: eroa, eroa, eroa, eroa…
Eta erotasunez brodatutako beren zigor paperaren oihartzunak heroi hitza sortuko du: heroi, heroi, heroi…
Eta oihartzun horrek bere baitan beste bat ekarriko dizu: herio, herio, herio, herio…
Eta, ondo kostata, azkenik lokamuts horretatik esnatzean, sukarrak oraindik nahasirik, oraingoan zure begitartea mirailaren honuzko aldean topatuko duzu, eta zure begitartea erori eta hautsia ikusiko duzu, eta akaso maitasunaren bila abiatuta, oraingoan liburu barrenetik ikusiko duzu zuri so, eta apika damutu egingo zaizu Joseba Sarrionandiaren liburu hau esku artera eraman izana, ezen bere liburuek naufragatzen baino ez baitute laguntzen, eta gaur egun jendeak ez du naufragatzeko arriskurik, denik ttikiena izanik ere, nahi izaten.
Et caetera.
Erbeste
Juan Garzia
Ibon Egaña
Utopiaren belaunaldia
Pepetela
Paloma Rodriguez-Miñambres
Haize begitik
Mikel Ibarguren
Maddi Galdos Areta
Bide bihurrietan
Elena Martinez Rubio
Asier Urkiza
Moebiusen ertzak
Garazi Kamio
Nagore Fernandez
Zainetatik zilarra
Nahia Intxausti
Paloma Rodriguez-Miñambres
Landura
Jose Luis Otamendi
Mikel Asurmendi
Harakinen alaba
Yurre Ugarte
Irati Majuelo
Clevesko Printzesa
Madame de La Fayette
Aritz Galarraga
Zaldi bat
Maddi Ane Txoperena
Joxe Aldasoro
Akabo
Laura Mintegi
Mikel Asurmendi
Mio marito deitzen zion
Joxean Agirre
Asier Urkiza
Nonahiko musika
Juan Kruz Igerabide
Nagore Fernandez
Barazkijalea
Han Kang
Maialen Sobrino Lopez