kritiken hemeroteka

8.020 kritika

Azken kritikak

« | »

Autopsiarako frogak / Koldo Izagirre / Susa, 2010

Haserre profetikoa Javier Rojo / El Correo, 2011-01-29

Koldo Izagirrek euskararen inguruan sortzen diren kontraesanak azaldu nahi izan ditu saiakera honetan. Liburuaren izenburuak berak ematen ditu hasieratik bere jarrera zein den ulertzeko pistak: Autopsiarako frogak da izenburua, eta Artseniko aztarnak gure hizkuntzan azpititulua. Hau da, euskara deitzen den gorpu baten aurrean gaude, eta zergatik dagoen hilotz azaltzeko arrazoiak bilatzen ditu Izagirrek. Gauzak honela, esan behar da Izagirrerentzat euskara hizkuntza baino gehiago dela, euskara identitatearen oinarria da-eta. Euskarak Euskal Herria egiten du, eta Euskal Herriaren identitatearen funtsa hizkuntzan aurkitu behar dugu. Baina hasieran nazio-identitatearen aurrean gaudela dirudielarik, berehala konturatuko gara nazio-identitate hau eta klase-identitatea nahasturik agertzen direla Izagirreren planteamenduan. Beste aldetik, euskara izaki biziduna izango balitz bezala aurkezten zaigu, bizitza propioz eta eskubidez hornituta. Eta herriari izatasuna ematen dion izaki hori herritarren gainetik dago, herritarren nahi, gogo eta borondatearen gainetik, azken finean, euskaldunak euskararen mende baitaude, haren morroi baitira. Gauzak honela, ematen du Izagirreren planteamendua ez dagoela Herder-en ideietatik oso urrun. Bere ikuspuntuak adierazteko alor desberdinetara jotzen du eta egoera azaltzeko (bibliografia oso zabala erabiltzen du) non-nahiko eta noiznahiko adibideak elkartzen ditu bereizketa handirik gabe, denak egoera berberaren adibideak izango balira bezala, eta atal laburrez osatutako liburu bat sortu du. Etengabeko gatazka baten adibideak dira, baten suntsipenarekin baizik amaituko ez dela dirudien gatazka baita hizkuntzen artekoa. Eta, ibilbidea ikusita, euskarak ditu suntsipenerako aukera gehienak.

Idazlearen tonua, nolabait esateko, profeta haserrekorrarena da. Idazlea ukatu ezina den egia baten jabe da, eta euskaldunei egia apokaliptiko hori azaldu nahi die: bide beretik joanez gero euskararenak egin duela adierazi nahi du; elebitasunarena gezurra baizik ez dela jakin behar dutela euskaldunek; euskara nolabaiteko lurraldetasunean oinarritzen den proiektu batean baizik ez dela salbatuko.

Eta idazleak plazaratu nahi duen egia egia absolutua denez gero, Egia alegia, egia horren alde ez daudenak herejeen pare agertzen dira, Egia ulertzera heltzen ez diren edo Egia ukatu nahi duten fedegabeko inuxente edo doilorrak.

Azken kritikak

Kandelikara
Harkaitz Cano

Peru Iparragirre

Zoonomia
Nerea Arrien

Paloma Rodriguez-Miñambres

Itzalen distira
Arrate Egaña

Hasier Rekondo

Ene anaia femeninoa
Marina Tsvetaieva

Amets Iriarte

Zoonomia
Nerea Arrien

Maddi Galdos Areta

Ekaitza eta beste 34 ipuin
Kate Chopin

Paloma Rodriguez-Miñambres

Haragi hosto
Juan Ramon Makuso

Mikel Asurmendi

Azken etxea
Arantxa Urretabizkaia

Amaia Alvarez Uria

Mina hartzeko ere
Juan Luis Zabala

Paloma Rodriguez-Miñambres

Gezurra berdaderoa
Bertol Arrieta

Pako Aristi

Uda betea
Aritz Gorrotxategi

Jose Luis Padron

Basairisa
Louise Gluck

Aitor Francos

Sortaldekoak
Hedoi Etxarte

Mikel Asurmendi

Lagun minak
Jon Benito

Asier Urkiza

Artxiboa

2022(e)ko uztaila

2022(e)ko ekaina

2022(e)ko maiatza

2022(e)ko apirila

2022(e)ko martxoa

2022(e)ko otsaila

2022(e)ko urtarrila

2021(e)ko abendua

2021(e)ko azaroa

2021(e)ko urria

2021(e)ko iraila

2021(e)ko abuztua

Hedabideak