« Platero eta gu guztiok | Ideien amarauna »
Afrika Express / Urtzi Urrutikoetxea / Elkar, 2009
Adiskidetze baten kronika Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 2009-10-02
Egindako bidaien guztien kronikak geografiaren kronika huts baino gehiago dira. Bidaiak, izan ere, bidaiariaren barrenak askatzen baititu, eta libratzen denak gutxitan du zerikusia zeharkatu den espazioarekin. Bidaiatzea adiskidetze prozesua da, poliki-poliki egiten da norberaren ezaguera eta poliki-poliki norberak sakontzen du bere baitako leizean, eta konfiantza hartzen. Azkenik, bidaia amaituta, sentsazio hits eta mingotsa geratzen da, zerbait falta balitz bezala, zerbaitek huts egin balu bezala. Norberaren zati bat da, bidean geratu dena. Soberakoa izanik, haize zirimolek eraman dute.
Urtzi Urrutikoetxeak kontatzen digun bidaia luzea izan zen denboran eta espazioan. Bilbon Renault Express batean sartu, Espainia muturretik muturrera ibili, Marokora igaro eta handik desertualdia, Dakarreraino, Maliko lurrak eta Niger ibaiaren bazterrak zeharkatu ondoren. Bidaiaz dakiguna, narrazioa irakurrita, da beroa izan dela eta jendetsua. Liburuak uzten duen inpresioa ez da turisten argazkiek uzten dutena: dena harri eta monumentu eta ondare historiko. Kronikagilea saiatzen da ikusten dituzten jendeen berri ematen, zein tributakoak diren, zertan egiten duten lan, nola bizi diren, zein diren ametsak. Alde gizakoi eta gizatiarrak garrantzia handiagoa hartzen dute, deskribapen fisikoek baino. Dogon herriko kontuei buruzko pasartea ederra da. Bidean lagunak egingo dituzte, katalanak. Amaiera tragikoa izango dute, Goree uhartearen bisitaren ostean. Uharte horretan pilatu zituzten urteetan Ameriketako lur sail handiak landuko zituzten esklaboak. Uharte horretatik ateratzen dira gaur egun Europara etorri nahi dutenen paterak. Historia hori ere bada, inondik inorako bidaia. Hunkigarria da katalanen heriotzaren berri ematen duen testua.
Garondoan
Gorka Bereziartua
Asier Urkiza
Mundu guztiak
Ruben Sanchez Bakaikoa
Nagore Fernandez
Kantu leuna
Leila Slimani
Maialen Sobrino Lopez
Odola kantari
Unai Elorriaga
Mikel Asurmendi
Bihotzean napalma
Pol Guasch
Irati Majuelo
Izatearen arintasun jasanezina
Milan Kundera
Aritz Galarraga
Zerua hemen
Oihana Arana
Ibon Egaña
Espekulazioak
Arrate Egaña
Mikel Asurmendi
Itzala
Maixa Zugasti
Ainhoa Aldazabal Gallastegui
Datorren udan ez gara hemen biziko
Ane Zubeldia Magriñá
Asier Urkiza
Fikziraultzaileak
Kamikaz Kolektiboa
Nagore Fernandez
Haurdunaldi oharrak
Yoko Ogawa
Maialen Sobrino Lopez
Ni, laiko
Markos Zapiain
Mikel Asurmendi
Zainetatik zilarra
Nahia Intxausti
Maddi Galdos Areta