kritiken hemeroteka

7.352 kritika

Azken kritikak

« | »

Zoaz infernura, laztana / Anjel Lertxundi / Alberdania, 2008

Eleberri beltza Javier Rojo / El Correo, 2009-02-07

Batzuetan Anjel Lertxundik literaturan ibilbide aldakor samarra eraman duela iruditu zait, bide desberdinak urratuz, eta urratu bezain laster alde batera utzita, bide horiek nahi duen lekura eramango ez dutelako inpresioa izango balu bezala. Gauzak honela, liburu miresgarrien ondoan, frakasutzat har daitezkeen ahalegin literarioak ere ikus ditzakegu, edota frakasuak izan gabe hizkuntza-saiakeren itxura handiegia duten testuak, hizkuntz sinfonia zailegiak. Alde horretatik, ausardia aitortu behar zaio idazleari, askoz errazagoa baita porrot egitea halako esperimentuetan, bere hartan eroso egonda baino. Oraingo honetan nobela beltzaren topikoak gogora ekartzen dituen liburu bat argitaratu du, Zoaz infernura, laztana izenburua duena. Izenburuak Chandler-en Farewell, My Lovely gogoratzen du, eta horri liburuaren hasieran agertzen den aipua gaineratzen badiogu (Postariak bi aldiz deitzen du beti nobelatik hartutakoa), nobela beltzaren zalea lehenengo momentutik ohartuko da zer-nolako marko barruan eskaintzen zaion istorioa.

Argumentua, bestalde, gaurkotasun handikoa dela esan daiteke (komunikabideetan agertzen dena ikusita behintzat), emakume batek senarrarengandik jasotzen dituen tratu txarretan oinarritzen baita. Beraz, esan daiteke genero beltzeko literatura eta gai soziala elkartzeko ahalegina egin duela idazleak liburu honetan. Nobela erraz irakurtzen da, eta hori azpimarratu egin behar da, batzuetan Anjel Lertxundiren testuek esfortzu handiegia eskatu izan baitiote irakurleari. Kasu honetan, ez, nobela hasi eta buka irakur daiteke, eta testua ez da inoiz nabarmentzen, ez da inoiz istoriora heltzea eragozten duen oztopoa. Argumentua interesgarria iruditu zait, baina nobelak atentzioa eman didaten zenbait elementu dauzka, oso koherenteak iruditu ez zaizkidanak. Hainbat narratzaileren nahasketa da osagai horietako bat, nire ustez, halako nobela batean soberan dagoena. Bestalde, garai aldetik dagoen zehaztugabetasuna ere aipagarria iruditzen zait, ez baitago jakiterik zehazki noiz kokatzen diren gertakariak: 60ko hamarkada gogora ekartzen duten osagaiekin batera, 80ko hamarkadaren erdialdekoak edota modernoagoak diruditen beste batzuk agertzen baitira. Edonola ere, Lertxundik oso ondo jakin du suspensea neurtzen argumentua garatzerakoan eta intriga maite duen irakurlea erraz geratuko da kateatuta gasolindegian lan egiten zuen emakume horren istorioan.

Azken kritikak

Irautera
Castillo Suarez

Irati Majuelo

Txikiaren handitasuna literaturan
Mariasun Landa

Amaia Alvarez Uria

Itsas bizimina
Pello Otxoteko

Hasier Rekondo

Bertsoak
Juan Mari Lekuona

Javier Rojo

Basa
Miren Amuriza

Txema Arinas

Maitasun keinu bat besterik ez
Hasier Arraiz

Ibai Atutxa Ordeñana

Auschwitzeko tatuatzailea
Heather Morris

Joannes Jauregi

Diplomatikoa
Machado de Assis

Aiora Sampedro

Enarak itzuli dira
Gari Berasaluze

Igor Estankona

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Irati Majuelo

Blues bat bizitzari
Patxi Ezkiaga

Igor Estankona

Mugi/atu
Beatriz Chivite

Javier Rojo

Larrosak, noizean behin
Jon Iriberri

Aritz Galarraga

Kabitu ezina
Aintzane Usandizaga

Javier Rojo

Artxiboa

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Hedabideak