kritiken hemeroteka

8.350 kritika

« | »

Bekatuaren itzala / Xabier Mendiguren Elizegi / Elkar, 1995

Desira izoztuak Aingeru Epaltza / Nabarra, 2001-11

Euskaraz idatzi den liburu erotikoenetariko baten protagonista ez da galai bat ongi hornitua, ezta glamurrez beteriko emakume katxarro bat ere, han eta hemen posturarik berezienetan joka. Bekatuaren itzala guztiz liburu erotikoa da, baina ekintza erotikorik ez du abantzu. Erotismoa ez da-eta soilik gorputzaren ekintza; ez da-eta larru kontu bat bakarrik. Buruak, sentimenek eta zentzumen guztiek badute beren egitekoa, denen oinarrian baitago desira erraten dugun zer definigaitz hori. Hain justu ere, desiraren gaineko liburua dugu, oroz gain, Bekatuaren itzala.

Eleberriaren protagonista apez bat da. Herri txiki bateko erretoretzaren ardura hartu berria du, eta destino ilun horretatik lanbide bereko lagun bati idazten dizkion gutunen inguruan ardazten da kontakizuna. Izan ere, bizimodu lasai, betiberdin eta are aspergarria bertze izatekorik ez dirudiena, kordokaturik utziko du erretore berriaren seroraren alabaren agerpenak. Nerabeari nahita nahiz oharkabean darion sexualitateak, ezari-ezarian, obsesio baten moduan eginen du habia apezaren gogoan, erotzeko menean emateraino. Sinesmenaren eta haragiaren deiaren arteko korapiloan harrapatuta —tentaldian erori / ez erori—, grina menderatzeko barne borroka gero eta biziagoak, gero eta etsiagoak, egiten dio tira narrazioaren hariari.

Halako mamia duen idazlan batek dituen begi-bistako arriskuetatik ofizio handiko idazle bat baizik ez da onik ateratzen ahal. Xabier Mendiguren Elizegi beasaindarrak liburu honekin mugarri bat ezarri zuen, gure belaunaldiak kasik ahantzirik duen hizkuntza eredu batez baliaturik: apez eta apezkondo jendeak gerlaondoan ondu zuen euskal prosa mardula. Ez alferrik, Txomin Agirre Saria jasotako liburu hau Nikolas Ormaetxea Orixeri, Nemesio Etxanizi eta Salbatore Mitxelenari eskainia dago. Izen handi horien ekarriaz egileak moldatzen duen oreak egiten du nobela sinesgarri. Apez gizagaixo baten kalenturek mende berriko irakurle laikoarentzat izan litzaketen “irensgarritasun” aferak leuntzea, berriz, kontakizun guztiaren azpian dabilen ironia gaiztoaren lana da, Mendigurenen etxeko marka.

Azken kritikak

Sorginak, emaginak eta erizainak
Barbara Ehrenreich / Deirdre English

Ainhoa Aldazabal Gallastegui

Ez naiz ondo akordatzen
Karlos Linazasoro

Mikel Asurmendi

Gerezi-denbora
Montserrat Roig

Amaia Alvarez Uria

Presbiziak lagundu omen digu
Edu Zelaieta

Mikel Asurmendi

Itsaso amniotikoa
Oihane Jaka

Aitor Francos

Itzulpena-Traducción
Angel Erro

Jon Jimenez

Itzulpena-Traducción
Angel Erro

Asier Urkiza

Maitasuna eta dirua, sexua eta heriotza
Mckenzie Wark

Nagore Fernandez

Fiesta: Eguzkia jaikitzen da
Ernest Hemingway

Aritz Galarraga

Biharraren hegietan
Maddi Sarasua Laskarai

Maddi Galdos Areta

Gaueko azken expressoa
Eneko Aizpurua

Aiora Sampedro

Aingeruak eta neskameak
June Fernandez

Ibon Egaña

...eta gauetik, euria
Fertxu Izquierdo

Nagore Fernandez

Nekropolia
Boris Pahor

Asier Urkiza

Artxiboa

2024(e)ko uztaila

2024(e)ko ekaina

2024(e)ko maiatza

2024(e)ko apirila

2024(e)ko martxoa

2024(e)ko otsaila

2024(e)ko urtarrila

2023(e)ko abendua

2023(e)ko azaroa

2023(e)ko urria

2023(e)ko iraila

2023(e)ko abuztua

Hedabideak