susa | literatur emailuak | literaturaren zubitegia | euskarari ekarriak | armiarma | klasikoak | aldizkarien gordailua | basquepoetry | ipuina.eus | ganbila.eus

« Mitxelenaren euskal idazlan guztiak | Iraingo apaiz gaztearen kantutegi zaharra »

Isilka misilka / Jakes Ahamendaburu / Maiatz, 1988

Isilka misilka Dabid Zuazalde / Argia, 1989-03-05

Baxenafarroako herri-antzerkiaren munduari loturik ezaguna genuen Jakes Ahamendabururen izena, baina lirikotasunarekiko halako zaletasunik ez genion ezagutzen. Eiheralarreko seme honek, bere 27 urteren buruan, “Isilka misilka” estraineko poema-bilduma hau dendetaratu zuen Maiatz ezinetsituaren eskutik, duela ia hiru hilabete.

Zenbait xehetasunetan, Iparraldeko tradizio poetikoarekin bat egiten du Jakesek, halanola euskararen indar poetikoan. Esan nahi baita, Jakesentzat euskarak berak eskaintzen du indar poetiko haundi bat, hizkuntza menderatuz gero poemei atxikitzen diena. Hiztegiaren lirikotasunarekin batera, sintaxiaren malgutasuna du aipagarri.

Poetak ingurunea behatzen du, eta berorren erretratuak burutzen ditu poemaz poema. Ez dirudi askotan bestelako nahikunderik duenik: naturaren elemenduak, urte-sasoiak, denbora… eta bertsoz bertso hautsitako ispilu horren mila pusketan poetaren sufrikarioa isladatzen da. Horixe bait da poemotan agertzen zaigun poetaren irudia:”idazteak / inoiz atseginik / ez dakar…”. Herri-kulturaren osagaiak ere badira paisaia triste baina aberats horren erdian: gaiteroak, bertsolariak…

Irakurlea ez dadila liburu honetara modernotasun bila abiatu, arestian aipatutako koordenadetan oso eroso eta oso sortzaile on gisa ageri zaigun poeta baten bila baizik. Azkenik, hitzaurrean Lucien Etxezaharretak ohartarazten diguna ere azpimarratu behar da: euskara baturako esfortzua, euskalkiaren perlak onartuz baina aldi berean mugak gaindituz.