kritiken hemeroteka

7.393 kritika

Azken kritikak

« | »

Jamilia / Chinguiz Aitmatov (Juan Kruz Igerabide) / Elkar, 1994

Poesia eta sentimendua Felipe Juaristi / El Diario Vasco, 1994-10-22

Jamilia liburuarekin lortu zuen ospea Chinguiz Aitmatov idazleak. Yamilia izan zen nik harena irakurri nuen aurrenekoa. Eta berebiziko zirrara egin zidala esan behar dut, eta oso harro nago hori esateaz, ez pentsa, aspaldi honetan liburuek bakarrik baitute halako eraginik nigan, edo ia ia. Gero beste batzuk iritsi ziren hala-hola nire eskuetara, eta haiek ere atsegin handiz dastatu nituen, “Egun bat mendea baino luzeago”, esaterako. Askotan oroitu naiz liburu horretaz, bertan kontatzen baitu, dramatismo neurtuaz, nola aldatu zuen komunitate oso bat hiri nuklear sekretu baten eraiketak. Orain, ezkutupeko gauzak argitara ateratzen hasi direnean badakigu zein kalteak ekarri zituzten hiri horiek, Sobiet Batasunaren bihotzean eraikiak, estadu hori beste munduko guztiak baino aurreratuago izaten saiatu zenean. Ekologista baita Chinguiz Aitmatovek bere liburuetan islatzen duen aurreneko sentipena.

Jamilia oraindik beste ipuinak edo eleberriak baino politagoa iruditzen zait. Politak baitira ondo amaitzen diren maitasun istorioak. Baina, egia esan, ez da oso istorio orijinala, alde horretatik begiratuta behintzat ez. Aspaldi esana utzi baitzuen Oscar Wildek ezkontza baten pisua eraman ahal izateko hiruren indarra behar zela. Edo laurena… Edo bostena… Mutiko bat izango da istorio honetan helduen maitasun istorio baten lekuko, eta orduan irekiko zaizkio begiak eta hasiko da gauza ezkutuen sekretua ulertzen. Eta maitasun hori debekatutakoa denez, mutikoak berak ere aukeratu beharko du, azkenik, eta horrek mina-dolorea besterik ez dio ekarriko. Chinguiz Aitmatovek oso poliki deskribatzen du paisaia, pintatzailea balitz bezala; are gehiago, bera ere pintatzaile dela iruditzen zaigu, beti baitu pinturarekiko aipamenen bat bere liburuetan.

Argitaletxe honek lehenago ere kaleratu zuen Lehen Maisua izeneko liburua. Han ere hemengoan ageri zaigun poetikotasuna; idazle ez poetek ez sinestu arren, poeta batzuk idazle baitira oraindik. Beste batzuk poeta besterik ez dira izango, eta hor konpon.

Juan Kruz Igerabide izan da Jamilia itzuli duena, eta txukun egin duela esan behar. Atseginez irakurtzen da behintzat.

Azken kritikak

Fakirraren ahotsa
Harkaitz Cano

Untz Ohe

Miñan
Amets Arzallus Antia

Irati Majuelo

Hiru gutun Iruñetik
Patxi Zubizarreta

Amaia Serrano Mariezkurrena

Poesia kaiera
Louis Aragon

Igor Estankona

Poesia kaiera
Louis Aragon

Javier Rojo

Goldsmithen ikaslea
Joxean Agirre

Txema Arinas

Poesia kaiera
John Berger

Igor Estankona

Zorioneko familia
Iñaki Irasizabal

Aiora Sampedro

Poesia kaiera
John Berger

Joannes Jauregi

Hondarrak
Ruben Sanchez Bakaikoa

Iratxe Esparza

Irautera
Castillo Suarez

Alex Uriarte

Isiltasunaren itsasargia
Ibon Martin

Javier Rojo

Hezurren erretura
Miren Agur Meabe

Alaitz Andreu

Munduko tokirik ederrena
Iñigo Aranbarri

Hektor Rodriguez

Artxiboa

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Hedabideak