susa | literatur emailuak | literaturaren zubitegia | euskarari ekarriak | armiarma | klasikoak | aldizkarien gordailua | basquepoetry | ipuina.eus | ganbila.eus

« Harribitxia urpean | Editoreari kritika »

Aitortza / Abelin Linazisoro / Txalaparta, 2005

Gerra zibilaz Javier Rojo / El Correo, 2006-05-10

Azken urte hauetan euskal literaturan ere agertu den modari jarraituta, Abelin Linazisorok gerra zibilaren gaia erabili du “Aitortza” izeneko nobela honetan. Errepublika garaia, gerra zibila eta gerra ondoko giroa dira gertakarien markoa, eta gertakariok kontatzeko pertsonaia zehatz batzuen ikuspuntua erabili du. Izan ere, garai horiek bizi izan zituen pertsonaia batek (Xixilik) kontatzen ditu bere bizipenak, 1975eko irailean datatutako kontaera baten bidez. Oroimena eta kontaera egiten den garaiari buruzko erreferentziak nahasten dira nobelan, kontaeraren entzulea den pertsonaiak ere noizean behin parte hartzen duelarik. Nobela bi oinarriren gainean eraikitzen da. Alde batetik, batez ere gerra aurreko giroa azaltzen denean, ezinezkoa da ohiturazko eleberrien eragina ahaztea. Amodiozko istorioa kontatzen zaigu orduan eta herrian (Gipuzkoako kostaldeko herri batean) egiten diren jaiak, orduko bizimodu arrunta, bizitza “tipikoa”, azken finean, da garrantzitsuena. Gerrarekin, ordea, politizatzen da nobela, eta istorioak frankistek egindako sarraskien zerrenda aurkezten digu, onen eta gaiztoen istorio manikeistaren itxurapean, pertsonaiaren ikuspuntuaren adierazle.