kritiken hemeroteka

7.539 kritika

Azken kritikak

« | »

Hauts bihurtu zineten / Juan Kruz Igerabide / Alberdania, 2005

Iraganaz sendatzeko Felipe Juaristi / Diario Vasco, 2005-12-09

Abertzale batentzat, eman dezagun gure herriko (edo gerriko) abertzale batentzat, aberria bat eta bakarra da. Abertzale ez den batentzat aberriak asko dira. Izan daiteke haurtzaroa, bere luze-zabalean, izan daiteke haurtzaroko garai bat, bere zehatzean; izan daiteke hizkuntza, orokorki hartuta, izan daiteke hitz bat, une gogoangarri batean entzundakoa; izan daiteke lur bat, non gure sentimenduak handitu egin ziren, mendi urak bezala eta gero baretuz joan ziren, baretuz eta aberastuz, noski. Abertzale ez den bati dena bihur baitakioke aberri edo maitasun, dena oroitgarri edo ahanzgarri, dena zauri eta huts.

Nonbait hutsen bat nabaritzen delako idazten da. Juan Kruzen hutsak denbora luzea betetzen du, eta denbora horren minak goxatzeko idatzi du eleberri hau. Denbora luzea hartzen du eleberriak, denok ez baititugu denbora guztiak erloju berarekin neurtzen. Oroimenaren erlojuak ahanzmenaren erlojuak ez bezala eta haren bestaldera neurtzen ditu gertaerak oro. Bihotza erloju bat da, eta arrazoimenak ez bezala neurtzen ditu gertaerak oro. Eta bihotzak arrazoi gehiago du, askotan, arrazoimenak baino.

Juan Kruz eleberriak Adelaren bizitza gehiena hartzen du denboran, baina bizitza horretan beste bizitza asko agertu eta desagertu ziren, beste bizitza asko garatu eta beheratu ziren, beste bizitza asko hasi eta amaitu ziren, Euskal herrian izan dugun garairik nahasien eta ilunenean. Baina ez dago doinu tragikorik eleberrian. Gertatu zena gertatu zen, bai; eta bere ondorioak ekarri zituen, batzuk ona eta besteak ez hain onak. Aurrena Franco hil zen eta gero beste asko ere hil ziren, Adela tartean, edo hil zituzten, eleberrian ez ezik, errealitatean. Gertatu zena gertatu zen eta idazleak ez dio inori errietarik egiten, inori ere ez dio kargurik hartzen, baina ongitxo daki nork zer eta noiz egin zuen egindakoa. Iragan-mina sendatzeko idatzi du Juan Kruzek eleberri goraipagarri hau. Barkatzea, iragan-mina sendatzeko modu bat dela jakinik.

Azken kritikak

Poesia kaiera
Forugh Farrokhzad

Irati Majuelo

Hormako paper horia
Charlotte Perkins-Gilman

Amaia Alvarez Uria

Gaitzaren loreak
Charles Baudelaire

Javier Rojo

Poesia kaiera
June Jordan

Igor Estankona

Nobela errealista bat
Joxean Agirre

Joannes Jauregi

Moio - Gordetzea ezinezkoa zen
Kattalin Miner

Aiora Sampedro

Den-dena nahi dugu
Nanni Balestrini

Ibon Egaña

Erbesteko elurra
Felipe Juaristi

Javier Rojo

Lurra eta dardara
Askoren artean

Irati Majuelo

Miren eta erromantizismoa
Ramon Saizarbitoria

Imanol Mercero

Ai ama!
Arantxa Iturbe

Aritz Galarraga

Mesfidatu hitzez
Jon Arretxe

Javier Rojo

Francoren bilobari gutuna
Askoren artean

Aiora Sampedro

Kutsaldian
Paolo Giordano

Joannes Jauregi

Artxiboa

Maiatza 2020

Apirila 2020

Martxoa 2020

Otsaila 2020

Urtarrila 2020

Abendua 2019

Azaroa 2019

Urria 2019

Iraila 2019

Abuztua 2019

Uztaila 2019

Ekaina 2019

Hedabideak