kritiken hemeroteka

7.296 kritika

Azken kritikak

« | »

Belarraren ahoa / Harkaitz Cano / Alberdania, 2004

Zauritu ezezik ebakitzen zaituen istorioa Mikel Asurmendi / Irunero, 2005-07

Uda eta itsasoa bikote uztargarriak dira inondik ere. Eta are uztargarriagoak bikoteak bere baitan hartzen bazaitu. Egileak itsaso zabal batean barrena bidaiatzera gonbidatzen gaitu Belarraren ahoa-ren bidez. Istorioaren lehen bi hitzak ITSASO ZABALA dira. Eta, zabaltasun horretan, bidez bide eraikitako istorioak —belarraren ahoa bezain zorrotza den bizitzaren eskarmentuak— gatibatuko eta zauritu gaitu.

Ez dago askatasunaren bidea urratzerik zauririk jasan gabe. Liburua askatasunaren aldarria da, eta aldarri horretan txikiaren duintasuna handiaren adinakoa dela iradoki ere bai.

Canok Charlot arlotea eta Hitler diktadorea hartu eta berauek bihurtzen ditu protagonistak mundu bat eraiki eta irudikatzeko. Berauen historiaren aitzakian, fantasiaz eta magiaz, gure eta euren bizitza istorioa gisa eraikitzeko gauza da Harkaitz Cano. Baina, historiako pertsonaia handien alboan, maitagarriak edota nazkagarriak izaki, idazleak Olivier Legrand portuko langilea eta meatzari ohia bihurtzen du protagonista nagusia. Legrand izenak iradoki diezagunez, Olivier da benetan handia. Bere txikian, munduari aurre egiten ausartzen baita. Hara, istorio bat besterik ez da, gutako ezeinek asma dezakeen istorioa.

Kontua baina kontatzen jakitea da. Horixe da idazlearen dohaina, kontatzen eta narratzen asmatzea. Eta ez dago dudarik, Harkaitzek dohain bereziak ditu hizkiak lotzeko, hitzak tolesteko, esaldiak josteko eta paragrafoak ehunak bilakatzeko. Alegia, istorio guztiak asmatuta daudelakoan nago, asmatuta ez dagoena, zorionez, berauek kontatzeko modua da. Eta horretan datza literaturaren magia. Kontatzen ez dena kontatua bezain garrantzizkoa da. Iradokitzen denak durduzatzen eta kilikatzen bazaitu, idatzien bidez iradokitako irudiek berauek osatzeko gustua txertatzen badizute, liburu horrek gatibatuko zaitu. Eta horixe da Belarraren ahoa-k egiten dizuna, gatibatzen zaitu, ernegatzen eta zauritzen zaitu.

Zer gara gu? Zer da mundua? Bada, bizi duguna gara eta mundua bera ere bizi duguna. Ez dugu guk mundua aukeratu, munduak berak aukeratu gaitu gu. Alta bada, mundua guk aldatu dezakegu gure irudimenaren bitartez, bidez bide. Mundua nola imajinatu, hola mundua neurriz eta intentsitatez. Eta irudimena, neurrian nahiz intentsitatean, zorionez, txikien nahiz handien esku dago hein berean.

Irudimena islatzea ez dago denon eskura proportzio berean, bistan da. Harkaitz Canoren esku eta gogo trebeen dohainak dastatzearen suertea ditugu. Bejondeiola. Eta guk berau profitatzeko suerte izaki.

Azken kritikak

Maitasun keinu bat besterik ez
Hasier Arraiz

Peru Iparragirre

Mila ezker
Garbiñe Ubeda

Aritz Galarraga

Atzerrian
Nerea Balda

Javier Rojo

Kontrako eztarritik
Uxue Alberdi

Maddi Ane Txoperena Iribarren

Analfabetoa
Iñigo Astiz

Joannes Jauregi

Poesia kaiera
Cesare Pavese

Aiora Sampedro

Deklaratzekorik ez
Beñat Sarasola

Estibalitz Ezkerra

Basa
Miren Amuriza

Hasier Rekondo

Basa
Miren Amuriza

Javier Rojo

Bulkada
Jon Benito

Irati Jimenez

Goseak janak
Idurre Eskisabel Larrañaga

Mikel Asurmendi

Olerki, ipuin eta eleberriak
Mayi Pelot

Peru Iparragirre

Poesia kaiera
Cesare Pavese

Javier Rojo

Kamisoi zuri zetazkoa
Alaine Agirre

Alaitz Andreu

Artxiboa

Ekaina 2019

Maiatza 2019

Apirila 2019

Martxoa 2019

Otsaila 2019

Urtarrila 2019

Abendua 2018

Azaroa 2018

Urria 2018

Iraila 2018

Abuztua 2018

Uztaila 2018

Hedabideak